Thema september/oktober 2017 - Nobelprijswinnaars voor de literatuur

Dat vreemde in mijn hoofd

Ohran Pamuk

Wat is belangrijker in de liefde: wat we wensen of wat het lot ons heeft toebedeeld? Bepalen onze keuzes of we gelukkig worden, of

gebeurt dat door krachten die we niet onder controle hebben? Dat vreemde in mijn hoofd draait om deze vragen en portretteert tegelijkertijd de spanning tussen het stadsleven en het gezinsleven.

Recensie

Deze roman van de Turkse Nobelprijswinnaar (2006) Orhan Pamuk (1952) is een familieroman waarin Istanbul mee ademt. We volgen gedurende zo’n vier decennia de boza-verkoper Mevlut, die de traditionele drank vooral ’s avonds uitvent. Hij ziet een meisje en valt op haar. Hij schrijft liefdesbrieven, maar door een naamsverwisseling belanden die bij een oudere zuster. Hij schaakt haar, aanvankelijk ongezien en trouwt. Er ontstaat zuivere liefde, maar de brieven komen tussen hen.

Vertellershoofdstukken worden gevolgd door passages van verhaalfiguren in de ik-vorm. Het wisselend perspectief omcirkelt de handeling, die met voorname traagheid voortgaat. Maar altijd is er boza. De innerlijke stem van Mevlut gaat een wisselwerking aan met wat hij ziet in de stad (haast een personage). De eenling te midden van velen; de familie in de veranderende wereldstad (de geschiedenis); de traditie tegenover vernieuwing; de kleine, naïeve mens en zijn liefdes, dat zijn de onderwerpen van deze mooie roman. Uiteindelijk is het de ultieme liefde en de melancholie om het voorbijgaan die overblijven. Een slot om niet te vergeten.

Jos Radstake

Zie ook

- www.nobelprize.org/nobel_prizes/literatu.../2006/pamuk-bio.html

- nl.wikipedia.org/wiki/Orhan_Pamuk

- www.orhanpamuk.net

ISBN 9789023494157 | Hardcover | 608 pagina's | De bezige Bij| februari 2016

Vertaald door Margreet Dorleijn & Hanneke van der Heijden

Citaat van de dag

“De 'eer' van een land wordt niet besmeurd door de zwarte vlekken in de geschiedenis, maar door de onmogelijkheid erover te praten.”

― Ohran Pamuk

Humbolts gift

Saul Bellow

De grote dichter Von Humboldt Fleisher en literatuurliefhebber Charlie Citrine waren lange tijd beste vrienden. Maar op het moment van zijn overlijden is Humboldt een mislukkeling en ook Citrines leven bevindt zich op een dieptepunt. Zijn carrière is in het slop geraakt, hij zit midden in een bittere echtscheiding en hij is stapelverliefd op een jonge vrouw die op geen enkele manier bij hem past. Maar dan ontvangt Citrine een onverwachte nalatenschap die hem in staat stelt de draad van zijn leven weer op te pakken.

Saul Bellow noemde Humboldts gift 'een komisch boek over de dood'. Een jaar nadat het verscheen kreeg hij de Nobelprijs voor de Literatuur.

Recensie

Saul Bellow (1915-2005) geldt als een van de grootste Amerikaanse schrijvers van de twintigste eeuw. Hij werd beroemd met o.a. "Herzog" en "Henderson the rain king", en won met "Humboldt's gift" in 1976 de Pulitzer-prijs (en de Nobelprijs).

Qua plot is dit min of meer een sleutelroman over een oudere dichter Von Humboldt Fleisher (gemodelleerd naar de dichter Delmore Schwartz) die artistieke integriteit hoog in het vaandel heeft staan, en de jongere schrijver Charlie Citrine (de verteller, gebaseerd op Bellow zelf) die veel succesvoller is en daardoor met zijn mentor Humboldt in conflict komt. Belangrijker echter zijn de talrijke uitweidingen van zowel Humboldt als Citrine over kunst, leven, religie, antroposofie, filosofie, cultuur, liefde, huwelijk en van alles en nog wat.

Een topzware roman die toch nergens instort dankzij de humor, de levendige personages en de scherpe dialogen - en doordat alle uitweidingen steeds interessant zijn. Met een voorwoord van Arnon Grunberg. Een klassiek twintigste-eeuws Amerikaans meesterwerk in een uitstekende nieuwe vertaling (in 1976 eerder vertaald als 'Humboldt's nalatenschap' door Wim Gijsen). Verzorgde gebonden uitgave met leeslint, kleine druk.

C.C. Oliemans

Zie ook

- www.nobelprize.org/nobel_prizes/literatu...1976/bellow-bio.html

- nl.wikipedia.org/wiki/Saul_Bellow

ISBN 9789023463009 | Hardcover | 612 pagina's | De Bezige Bij | januari 2011

Vertaald door Sjaak Commandeur

Citaat van de dag

“Geluk vind je pas wanneer je je weet vrij te maken van alles wat je afleidt.”

― Saul Bellow 1915-2005

Amerikaans schrijver en Nobelprijswinnaar literatuur (1976)

Wachten op Godot

Samuel Beckett

Geen toneelstuk uit de twintigste eeuw deed zoveel stof opwaaien als Wachten op Godot van Samuel Beckett. Twee mannen staan onder een kale boom te wachten op een vreemdeling, dat is de hele handeling. Maar de dialogen zijn even tijdloos als een film van de Marx Brothers of een stuk van Shakespeare. Uit dezelfde bijzondere creatieve periode in zijn leven, de jaren veertig, stammen de romans Molloy, Malone sterft en Naamloos, die samen een even aangrijpende als vermakelijke trilogie vormen.

Recensie

Alleen op de wereld. Aftakelende halfpersonages, hopeloos vastgeklonken in zichzelf en aan een grauw overgangsgebied tussen leven en dood, opgeroepen in een minimalistische schriftuur, ontoereikend als de taal is om de werkelijkheid te vatten: dat kenmerkt het oeuvre van Nobelprijswinnaar Beckett (1906-1989).

Ook deze sec, zonder inleiding gepresenteerde bundel ter gelegenheid van zijn 100e geboortedag, vrijdag, de dertiende (!) april, heruitgave is doortrokken van pessimisme gevoed vanuit metafysische leegte. De bundel omvat de prozatrilogie "Molloy", "Malone sterft" en "Naamloos", alsmede de tweeakter "Wachten op Godot", alle absurdistische hoogtepunten uit de jaren '50.

De twee monologen uit "Molloy", rondtollende redeneringen van de zwerver Molloy en de kleinburger Moran, de dubbelgangerfantasieen in "Malone sterft" van de in zijn schrift krabbelende, verlamde Malone (Me alone) lopen door in de dubbelstructuur van "Wachten op Godot" (God?), in "Naamloos" gefragmenteerd tot de stamelende woordenreeksen van steeds wisselende personages. Met behoud van humor en ironische afstand, dat wel! Normale druk.

Menno Gnodde

Zie ook

- www.nobelprize.org/nobel_prizes/literatu...969/beckett-bio.html

- nl.wikipedia.org/wiki/Samuel_Beckett

ISBN 9789023419396 | Paperback | 556 pagina's | De Bezige Bij | april 2006

Vertaald door Jacoba van Velde & F.C. Kuipers

Citaat van de dag

“De hoeveelheid tranen op de wereld is onveranderlijk. Voor ieder die begint te huilen, houdt ergens een ander op. Precies zo is het met het lachen.”

― Samuel Beckett 1906-1989

Ierse (toneel)schrijver en dichter.

Nobelprijswinnaar literatuur (1969)