Thema juli 2007 - dialect

Citaat van de dag (Tegels) 24 juli 2007

Tegels: haese nag wöard!

NL: daar sta ik van te kijken!

Ik heb nog nooit van dit dialect gehoord zelfs!

Weer wat geleerd over ons landje.

Leuk, Dettie.

Boerenrock

G. Menting & M. Hut

Met Oerend hard van de Achterhoekse rockband Normaal brak de dialectpop eind jaren '70 voor het eerst echt door in heel Nederland. Er was wel eens een liedje in het Limburgs dialect opgenomen (Loeende klokke) maar van een stroming was tot die tijd geen sprake. Na Normaal kwamen Ivan Heijle en de Janse Bagge Band. Veel later kwamen Skik, Rowwen Heze en De kast. In dit boekje wordt de rock uit het land van Normaal geportretteerd. Het land van de trotse boer, de superboer. Normaal was de eerste groep en nog steeds de bekendste.

Hardcover | Uitgeverij Terra - Lannoo ISBN10: 9058976068 | ISBN13: 9789058976062

Citaat van de dag 25 juli 2007

Achterhoeks: Boh foi toch, dat völt mien as `n kei in de schottezak

NL: bah, dat komt slecht uit.

Maastricht, Maestricht, Mestreech

Kessels-van der Heijde, M.C.A.

In Maastricht sprak men vroeger Nederlands, Frans en vooral het Maastrichts dialect. Deze cultuurhistorische studie beschrijft hoe de taalverhoudingen in bestuur, onderwijs, communicatiemedia, familie- en verenigingsleven, industrie en handel zijn veranderd gedurende de negentiende eeuw.

Het Frans, reeds in de achttiende eeuw door de elite veel gebruikt, speelde na de Franse inlijving in 1795 een belangrijke rol in het leven van alle Maastrichtenaren totdat in 1823, onder dwang van koning Willem I, bestuur en onderwijs vernederlandst werden. Boeken en kranten bleven echter nog lang Franstalig. Industrie en handel richtten zich sterk op Wallonië. Dat veranderde toen Noord-Nederland als afzetgebiedgebied werd ontdekt en de Limburgse mijnbouw tot ontwikkeling kwam.

De culturele waarde van het Maastrichts dialect groeide na 1840, vooral door toedoen van de sociëteit Momus. Rond 1900 was Maastricht een echt Nederlandse stad geworden, waar het Nederlands de schrijftaal was, maar het ‘Mestreechs’ als spreektaal de boventoon bleef voeren. ISBN 9789065507136, 2002, 318 blz., gebonden, druk 1, Verloren, b.v., uitg. .

Hardcover | Uitgeverij Terra - Lannoo ISBN10: 9058976068 | ISBN13: 9789058976062

Citaat van de dag 26 juli 2007

In Maastricht werd tot diep in de 20e eeuw

door de hogere klasse Frans als standaardtaal

gebruikt en de invloed van het Frans op het

Zuid-Limburgs is nog steeds goed merkbaar, al is

de trend wel dat de uit het Frans afkomstige

woorden makkelijk verdrongen worden door de

Nederlandstalige varianten.

(Maastrichts) avvensere (Frans) avancer - opsjete, opschieten

(Maastrichts) sjomaasj (Frans) chomage - werkloosheid

(Maastrichts) kuusj, (Frans) cochon - verke of kuuske, varken

(Maastrichts) forsjet, (Frans) fourchette - vork