Thema april 2019 - Boeken (be)kennen kleur (racisme)

Geen vogeltjes die eieren leggen? Misschien is dat ook meer een aprilding. Zijn de vogels vroeger dan anders?

Bij mij wordt er wel af en aan gevlogen met voer en zo. Ik heb eigenlijk geen idee of ze vroeger zijn dan anders. In Castricum hadden we op balkon altijd wel een mezennestje maar in welke maand???

Dettie

Ik zei het meer omdat het gezegde is dat mei de maand is, terwijl ze nu al druk bezig zijn. Maar inderdaad, ik weet ook niet of dat niet altijd zo is.

Kinderen van zwarte bevrijders

Mieke Kirkels



Al vroeg in 1945 worden in Limburg de eerste bevrijdingskinderen geboren. Een zeventigtal van hen is duidelijk herkenbaar als 'Amerikaantjes'- ze hebben een donkere huidskleur en hun biologische vaders zijn zwarte Amerikaanse soldaten. Ze zijn de eerste groep met een afwijkende huidskleur die opgroeit in het witte, katholieke Limburg. Vragen over hun biologische vaders blijven lang onbeantwoord. Een boek over een zwarte grafdelver die in 1944 in Limburg werkte, brengt twaalf van hen ertoe met hun verhaal naar buiten te komen.

Vanuit Limburg zorgden zwarte servicetroepen voor bevoorrading van de fronttroepen, maar in de militaire geschiedenis komen de 900.000 zwarte Amerikanen, die onmisbaar waren bij de bevrijding van Europa, niet aan bod. Ooggetuigen vertellen over de stationering van de zwarte bevrijders en over de vernederingen die hun door de witte Amerikanen ten deel vielen. Door Limburgers werden ze als bevrijders omarmd, maar de acceptatie van de kinderen die ze verwekten verliep minder vlekkeloos. 'Kinderen van zwarte bevrijders' beschrijft deze aangrijpende en te lang verzwegen geschiedenis, die is geïllustreerd met een groot aantal onbekende foto's uit de bevrijdingstijd.

Recensie

Centraal staat het lot van kinderen die aan het eind van de Tweede Wereldoorlog in Nederland zijn verwekt door zwarte militairen in het Amerikaanse leger. De zwarte bevrijders werden hartelijk ontvangen in Limburg waar men nog nooit zwarte mensen had gezien, terwijl ze in het Amerikaanse leger strikt gescheiden leefden van blanke militairen. Omdat alleen in het zuiden van Limburg langere tijd zwarte troepen gestationeerd waren, werden juist daar gekleurde kinderen geboren (circa zeventig), die vaak niets of weinig wisten over hun afkomst. Daarvan komen er twintig aan het woord en zijn er twaalf uitgebreid geïnterviewd. De kinderen kenden vaak hun vader niet, maar vielen door hun afwijkende huidskleur op in het blanke Zuid-Limburg.

De nu zelfstandig werkende communicatieadviseur (1947) schreef eerder een boek over een zwarte Amerikaanse militair ('Van Alabama naar Margraten', 2014). Dit tweede boek, gebaseerd op het gelijknamige 'oral history'-project, geeft niet alleen een uitstekend beeld van de problemen waarmee de kinderen door hun afkomst en kleur worstelden, maar ook van segregatie in de Verenigde Staten en discriminatie in Nederland. Met zwart-wit- en kleurenfoto's.

Drs. Madelon de Swart

ISBN 9789460043215 | Papertback |192 pagina's | VanTilt | april 2017

Citaat van de dag

Ik weet niet goed wat vrijheid is, maar ik weet wel wat bevrijding is.

André Malraux

Frans schrijver en politicus

En dit laatste boek en het citaat sluit mooi aan bij het thema van mei...

Dettie