Vanaf vandaag schrijftips op Leestafel!

Do’s en don’ts van een blog

Dit jaar ga je het doen: een blog starten. Maar hoe? Met deze schrijftips behoud je de motivatie voor jouw blog.



Doen

Een onderwerp kiezen

Een blog staat of valt met de keuze van een onderwerp. Stel zo specifiek mogelijk jouw doelgroep vast (bijvoorbeeld geïnteresseerden in Nederlandstalige thrillers) en bepaal vervolgens het thema van je blog (schrijf je over het schrijven van thrillers? Over het lezen ervan? Of iets anders?). Door vast te stellen welke onderwerpen er onder de paraplu van jouw thema vallen, doe je bovendien inspiratie voor blogposts op.



Over eigen ervaringen schrijven

Schrijven over een onderwerp waar je zelf nooit mee in aanraking bent geweest, kan al snel op een achtergrondartikel gaan lijken. Een blog onderscheidt zich door de toon van de schrijver, de stem van de persoon achter de schermen. Bekijk het zo: met de inhoud van jouw blog trek je bezoekers, en met jouw stem behoud je ze.



Verwijzingen maken

Maak gebruik van hyperlinks in elk blogbericht dat je plaatst. Naast de aanvullende informatie die je zo aanbiedt, maakt het jouw blog beter vindbaar voor zoekmachines. Verwijs dus naar andere sites met nuttige informatie en vooral naar eerdere berichten op jouw blog.

Op bezoekers reageren

Hoe meer bezoekers je genereert, hoe meer reacties je krijgen. Antwoord vooral in het begin veel op reacties, al is het maar om te bedanken. De kans is namelijk groot dat een bezoeker jou gaat volgen als hij/zij zich gewaardeerd voelt. Krijg je veel reacties, reageer dan niet op ieder bericht; dat kost veel tijd en het is het vaak niet waard.

Promotie maken

Verspreid je blog waar mogelijk. Maak gebruik van Twitter, Facebook, Google+, Hyves (als je dat nog hebt) en elk ander sociaal netwerk. Blijf hier consequent in; lang niet al jouw contacten zullen het de eerste keer zien. Schroom ook niet om vrienden en familie te vragen jouw blog in hun kringen uit te zetten.

Schrijf, ook als je niks te schrijven hebt

Regelmaat en routine zijn misschien wel de sleutelwoorden van een blog. Schrijf sowieso één keer per week iets op je blog, ook al heb je geen inspiratie. Niet elk bericht hoeft 500 woorden te tellen. Wijk niet van je routine af, zo voorkom je dat je site inactief lijkt.

Niet doen

Overambitieus zijn

Begin je net met een blog, plaats dan niet elke dag een bericht. Het is vrijwel onmogelijk deze routine vol te houden. Wees realistisch in het doel van jouw blog en vind de juiste regelmaat, vooral in de eerste weken. Vergeet niet dat je berichten ook kunt inplannen en dus vooruit kunt werken.

Een tirade houden

Een blog is een communicatiemiddel om jouw mening over te brengen, maar mensen zitten niet te wachten op een uitlaatklep voor boze gedachten. Wees informatief of vermakelijk en zoek de klik met jouw doelgroep. Dat wil overigens niet zeggen dat tirades per definitie niet werken in een blog. Weet je ze op speelse wijze te combineren met jouw thema, een vleugje humor en een gevatte invalshoek, laat je dan vooral niet tegenhouden.

Over alles schrijven

Een blog die de ene week over voetballen gaat en de andere over recepten, heeft geen eenduidig thema. Bezoekers knappen hier op af, omdat het geen houvast biedt. Zij verwachten iets bij jouw blog en dat kun je alleen waarmaken als je blijft bij het doel en het thema van jouw blog.

Schrijven in lange alinea’s

Schrijf je een roman, dan gebruik je weinig witregels. Op het web geldt het tegenovergestelde. Houd jouw blog overzichtelijk met korte alinea’s en zinnen. Zeg zoveel als je kan met zo weinig mogelijk worden. Streef ook niet naar een woordenaantal. Bezoekers lezen inderdaad liever niet een stuk van duizend woorden, maar als je eens inspiratie hebt voor een langer stuk, wees dan niet bang het te schrijven. Hetzelfde geldt voor kortere stukken.

Luisteren naar je criticaster

De criticaster in jezelf zal je telkens doen twijfelen. Willen mensen dit wel lezen? Wat zou het hen kunnen schelen wat ik schrijf? Luister hier niet naar en schrijf waar jij over wil schrijven (met inachtneming van jouw doelgroep en thema). Zodra je dit obstakel overwint, sta je automatisch open voor inspiratie.

Door Reinoud Schaatsbergen, redacteur bij Schrijven Online

Meer schrijftips? Kijk dan op Schrijven Online.

www.schrijvenonline.org/tips

Handige en goede tips hoor!

Ik voldoe tot mijn vreugde aan aardig wat criteria 's, alleen mijn onderwerp keuze is vrij ruim, en misschien houd ik ook wel iets te vaak een tirade

Zes mijlpalen voor schrijvers om naar te streven

Creatief schrijven is een zwaar vak met maar weinig beloningen in het verschiet. Des te meer reden om de mijlpalen die je met het schrijven behaalt extra te vieren.

Je eerste verhaal

Of het nou een gedicht, kort verhaal of een hele roman is, dit is natuurlijk de mijlpaal die elke schrijver eens gaat behalen. De laatste hand aan je verhaal leggen kun je vergelijken met het uitlezen van een uitstekend boek of het behalen van een belangrijke deadline op je werk: dat voelt geweldig. Je hebt hier veel werk in gestoken, dus of je hem nu uitgeeft of niet, dit is absoluut het vieren waard.

Je schrijfwerk voor het eerst laten lezen

Als je nog maar net bent begonnen met schrijven, is het doodeng om jouw werk aan anderen te laten lezen. Beschouw dit dan ook als een prestatie: je zet jezelf over een drempel heen en zegt: ‘Dit is hoe ik schrijf’. Natuurlijk bestaat de kans dat je kritisch commentaar terugkrijgt, maar dat is beter dan het werk jaren voor jezelf te houden. Je kunt immers pas leren schrijven als je weet waar je aan moet werken. En dat leidt naar de volgende mijlpaal.

De eerste feedback die je ontvangt

Dit kan van een vriend of kennis zijn, van een jury na deelname aan een schrijfwedstrijd of het commentaar van een uitgever of literair agent. Natuurlijk hoop je de eerste keer op positieve feedback, maar weet dat de meest waardevolle kritiek juist opbouwend is. Je kunt immers niks met het commentaar: 'Ik vind het goed geschreven'. Als je wilt leren, moet je horen waarom iets goed of juist slecht is.

Wees dus niet bang om je werk in te sturen naar bijvoorbeeld een schrijfgroep of deel te nemen aan een schrijfwedstrijd waarbij je jurycommentaar krijgt. De kritiek kan soms zwaar zijn, maar als je je openstelt kun je al snel de behulpzame stemmen eruit pikken en je schrijfwerk verbeteren. En dat is toch zeker een pluimpje waard.

Je eerste schrijfwedstrijd winnen

Als publicatie een mijlpaal is, dan is het winnen van een schrijfwedstrijd dat al helemaal. Vooral als je voor de eerste keer een schrijfwedstrijd wint, heb je het recht om het groots te vieren. Natuurlijk is dit afhankelijk van het aantal deelnemers en het niveau van de wedstrijd, maar als beste uit de bus komen gaat altijd een goed gevoel teweegbrengen. Schroom dus niet je verhaal in te sturen naar schrijfwedstrijden. Wat heb je immers te verliezen?

Je eerste betaling

Of het nu een (geld)prijs door het winnen van een wedstrijd is, of de uitbetaling van de royalty’s van je eerste gepubliceerde boek, het is een ware prestatie om je eerste betaling op je rekening te zien verschijnen. Als iets je motiveert om verder te schrijven, dan is dit het wel.

Je eerste publicatie

Dit zijn eigenlijk twee mijlpalen: één voor een online publicatie, en één voor een publicatie in print. Voor online kun je denken aan een blogpost - je gedachten eindelijk met iedereen delen - of een verhaal dat gepubliceerd wordt door een online uitgever. Vooral het laatste is een prestatie die een beloning waard is.

Maar een publicatie in print is hetgeen waar we allemaal naar streven. Je naam zien staan in een magazine is een geweldig gevoel en de eerste keer dat je een exemplaar van jouw boek in je handen krijgt, is een ervaring gelijk aan euforie. Uitgeven in eigen beheer openen voor veel schrijvers de weg om dit doel te behalen, dus wat houdt je tegen?

Door Reinoud Schaatsbergen, redacteur bij Schrijven Online

Meer schrijftips? Kijk dan op Schrijven Online.

www.schrijvenonline.org/tips

Zeven tips om te herschrijven

Voor de één is het een vervelende taak, voor de ander begint het schrijfproces er pas bij. Eén ding is zeker: herschrijven is een cruciaal onderdeel van schrijven. Met deze schrijftips structureer je jouw herschrijfproces en kun je efficiënter te werk.

Rond de eerste versie af

De neiging om tijdens het schrijven al te gaan herschrijven is veelal aanwezig. Maar herschrijven kun je beter voor later bewaren. Negeer die neiging en maak eerst de eerste versie af, tenzij de aanpassing echt noodzakelijk is. Blijft het idee in je hoofd rondspoken? Sla het dan in een apart document op. Zo heb je het toch opgeschreven en kun je later nog beslissen of je het wil gebruiken.

Laat het liggen

Eerste versie af? Berg hem op. Verstop hem desnoods in je boekenkast of in een reeks mapjes op je computer waar je nooit zoekt. Het beste is om het verhaal nu een paar dagen of zelfs weken te laten liggen zodat je jouw gedachten kunt ordenen en afstand kunt nemen van het geschrevene. Je zult zien, na deze 'rustperiode' kijk je met andere ogen naar jouw manuscript en kun je efficiënter herschrijven.

Herlees je manuscript

Maar voordat je gaat herschrijven, moet je het verhaal analyseren. Herlees je verhaal van begin tot eind en vink aan waar de zwakke schakels zich bevinden. Maak ook aantekeningen voor overige onjuistheden en stel jezelf vragen als: klopt de verhaallijn? Verlopen de gebeurtenissen in een logische volgorde? Waar gaat de plot of een subplot de mist in? Schrijf deze punten op in een apart document zodat je een duidelijk overzicht krijgt van de benodigde werkzaamheden en je geen dubbel werk gaat doen.



Herschrijf

Nu kun je aan de slag. Houd te allen tijde het overzicht erbij zodat je systematisch door je manuscript heen kunt werken. Voeg je bijvoorbeeld een detail toe, dan moet je die waarschijnlijk verderop in het verhaal terug laten komen. Schrijf dit soort veranderingen ook op zodat je alle losse eindjes aan elkaar knopt. Wees na de revisieronde overigens niet bang om nogmaals het verhaal te analyseren. Veel schrijvers herschrijven tot wel tien keer of meer voordat ze hun verhaal definitief inleveren bij de uitgever. Het belangrijkste is dat jij tevreden bent over de versie die je aflevert.



De puntjes op de i

In de vorige stappen let je vooral op de inhoud van het verhaal en je schrijfstijl, maar tijdens het herschrijven stuit je ongetwijfeld ook op spelfouten en grammaticale fouten. Probeer deze eens te bewaren voor een aparte herschrijfronde. Zorg eerst voor die definitieve versie, print dan het verhaal en ga op zoek naar alle schoonheidsfoutjes. Op papier zie je fouten namelijk veel sneller dan vanaf een scherm.

Laat je verhaal proeflezen

Zelfs na tien keer herschrijven kunnen er nog fouten of onlogische scènes en gebeurtenissen in je verhaal zitten. Als schrijver heb je immers een gekleurd beeld van je verhaal en is het bovendien moeilijk het objectief te bekijken. Proeflezen is dan ook een belangrijke stap die niet overgeslagen mag worden. Het beste is om een redacteur ernaar te laten kijken, of een gedegen manuscriptbeoordeling uit te laten voeren.

Door Reinoud Schaatsbergen, redacteur bij Schrijven Online

Meer schrijftips? Kijk dan op Schrijven Online.

www.schrijvenonline.org/tips

Vijf tips voor autobiografisch schrijven

Autobiografisch schrijven is een vak apart. Met deze schrijftips kun je aan de slag met het verhaal dat alleen jij kunt vertellen.

Verzamel herinneringen

Bij het ophalen van herinneringen kun je enkele hulpmiddelen gebruiken. Denk aan foto’s en video-opnames van vroeger, of speelgoed waar je vroeger aan gehecht was. Veel van zulke voorwerpen kunnen een herinnering loswroeten waar je anders niet aan had gedacht. Locaties uit je verleden opzoeken kan ook erg nuttig zijn in het ophalen van herinneringen.

Maak een schema

Het schrijfproces van een autobiografisch verhaal kan redelijk chaotisch verlopen, omdat sommige herinneringen pas later de kop opsteken. Bepaal daarom eerst hoe het verhaal zal verlopen (chronologisch of niet, et cetera). Vervolgens kun je belangrijke gebeurtenissen qua tijd indelen. Wat komt waar in het boek? Wat waren de keerpunten in je leven? Wat moet de lezer wel of niet weten om de emotie te voelen zoals jij dat wil? Zodra dit schema vorm krijgt, zul je een duidelijker overzicht krijgen van hoe je verder kan gaan.

Hanteer pijn en verdriet niet als overheersende thema’s

Veel schrijvers gaan aan de slag met een autobiografie om hun pijn en verdriet van traumatische ervaringen te verwerken. Zij zullen vooral vertellen wat er met hen is gebeurd en wat voor pijn en verdriet dat teweeg bracht. Als lezer voelt het echter verstikkend om telkens over deze pijn te lezen. Het verhaal biedt geen vooruitgang. In het ergste geval zal de lezer het boek afdoen als een roep om aandacht.

Een autobiografie moet om meer gaan dan de negatieve ervaringen in je leven. Het moet een levensweg portretteren die bijzondere wendingen neemt, goede ervaringen afwisselt met slechte en de lezer telkens voorschotelt met een nieuwe uitdaging. In feite is een autobiografie een roman met jou als hoofdpersonage. Bedenk daarom goed waarom je een autobiografie schrijft: om je herinneringen te verwerken, of om je verhaal tot kunst om te vormen?

Zoek de juiste soort afstand

Dit is één van de moeilijkste opgaven tijdens het schrijven van een autobiografie. Om de lezer te laten voelen wat jij hebt gevoeld, zul je de herinneringen tot in detail moeten navertellen. Dat betekent dat je tijdens het schrijfproces alles moet herbeleven om het op papier te krijgen.

De kans is echter groot dat je de ene gevoelsbeleving na de andere opschrijft en zo de lezer overdondert met informatie. Een andere optie - jezelf loskoppelen van het verhaal - kan daarentegen zorgen voor gevoelloze beschrijvingen van de gebeurtenissen. De uitdaging zit hem in de middenweg vinden. Herleef de intimiteit van de situatie, maar neem ook een stapje terug. Bekijk jezelf, realiseer wat je voelde en waarom je dat voelde. Dan ontstaat er ruimte waarin je de lezer vrij laat om zijn eigen gevoel te vormen bij de situatie die jij hebt beleefd.

Zorg dat je een unique selling point hebt

Stel: je hebt een turbulent leven geleid in gevaarlijke omstandigheden, en die heb je keer op keer op uitzonderlijke wijze overleefd. Dan is dat jouw verkoopargument, de manier om lezers geïnteresseerd in jouw verhaal te maken.

Sommige mensen willen een autobiografie lezen om iets op te steken, anderen omdat ze geïnteresseerd zijn in het leven van een ander, maar uiteindelijk wil iedereen iets lezen dat hen raakt. Ook in non-fictie bestaan clichés. Als jij iets hebt meegemaakt waar men al talloze keren over heeft gelezen, dan is het niet interessant. Dit klinkt misschien bot, maar zo werkt de markt nu eenmaal.

Dit is echter niet allesbepalend. Het belangrijkste is natuurlijk dat het boek goed geschreven is. Als je erin slaagt de lezer op het puntje van zijn stoel te laten zitten, hem het gevoel te geven dat hij in jouw wereld is beland, dan ziet hij een uitgekauwd onderwerp al vlug door de vingers. Dus houd in gedachte: dit is jouw verhaal, alleen jij kunt dit zo vertellen en niemand anders.

Door Reinoud Schaatsbergen, redacteur bij Schrijven Online

Meer schrijftips? Kijk dan op Schrijven Online.

www.schrijvenonline.org/tips

Vijf tips om je schrijfstem te vinden

Iedere schrijver heeft een eigen, unieke schrijfstem. Maar wat is die stem eigenlijk? En hoe zoek je ernaar? Schrijven Online biedt vijf tips om al doende je schrijfstem te ontdekken en te leren beheersen.



Freewriting: schrijf wat je kan, zo snel je kan

Veel schrijvers moeten door een barrière voordat ze dat wat ze willen schrijven op papier krijgen. Freewriting - schrijven wat er in je opkomt zonder erbij na te denken - is een goede methode hierdoor heen te breken. Laat je niet tegenhouden door spelfouten en zinsconstructies die niet kloppen; deze schrijfsessie is immers niet bedoeld om een goed stuk tekst te schrijven. Zet de kraan open en draai hem pas dicht als er een zin of alinea uit komt waar je trots op bent.

Schrijf in de stem van je personages

Niet alleen de schrijver heeft een eigen stem, ook de personages moeten ieder anders klinken. Oefen dit door in ik-perspectief te schrijven vanuit één van je personages. Schrijf brieven, dagboekfragmenten, dingen die het personage tegen zichzelf zou zeggen, et cetera. Door te oefenen met de stem van je personage, leer je hoe je een stem - ook die van jezelf - consequent kunt hanteren.

Probeer ook eens een scène te schrijven vanuit een personage, om hem vervolgens te herschrijven vanuit een ander personage. Als het goed is, zullen beide versies sterk van elkaar verschillen. Als de scènes niet van elkaar verschillen, vergelijk de personages dan met elkaar en bepaal in welke mate ze moeten verschillen van elkaar. Verwerk dat in hun stem.

Bewaar alles wat je schrijft

Kladversies voor schrijfwedstrijden, geschrapte fragmenten uit je manuscript, uitwerkingen van schrijfoefeningen; bewaar alles. Je zult jaren later verbaasd staan over hoeveel nuttig materiaal er tussen al dat werk zit. Wie weet raak je geïnspireerd door je oude werk of herinner je weer een geweldig idee dat je vroeger had en vergeten was. Bedenk dat alles wat je schrijft een toevoeging is aan je stem. Wie weet leer je nog iets van je eerdere schrijfwerk.

Experimenteer

Heb je altijd al eens horror willen schrijven? Of een zoetsappige chicklit die je liever niet aan je naasten laat lezen? Nu is de tijd. Experimenteer met verschillende schrijfstijlen, -genres en -methodes, ook al zijn de verhalen die eruit komen niks waard. Pas als je het geschreven hebt, kun je met zekerheid zeggen wat je wel en wat je niet wil schrijven; wat past bij jouw stem.

Schrijf wat je wil

Laat je niet beïnvloeden door dromen van geld en roem, of door trends in de boekenmarkt. Zijn literaire thrillers ‘hot’, maar schrijf je liever een diepgaande detectiveroman? Kies voor optie twee. Een verhaal waar je jouw passie in kwijt kunt - dat je schrijft omdat je er plezier uit haalt - gaat altijd sterker overkomen dan een verhaal dat geschreven is voor de markt.

Hoe meer je jouw hart en ziel in het verhaal kunt stoppen, hoe meer je je stem hoorbaar maakt. Ontdek dus waar jij het liefst over schrijft en maak het je eigen. Voordat je het weet is jouw stem uniek binnen het genre.

Door Reinoud Schaatsbergen, redacteur bij Schrijven Online

Meer schrijftips? Kijk dan op Schrijven Online.