J.W. von Goethe - Wilhelm Meisters Lehrjahre

Boek 6, Bekenntnisse einer schönen Seele (vervolg 2)

Zij groeide verder op, en ondertussen volgde de erfprins zijn vader op. Aan het hof en in de stad was veel opwinding. Zij was nu ook oud genoeg, om aan het hof voorgesteld te worden.

Haar leraar Frans bleef haar verder waarschuwen (nog altijd ten gevolge van haar verhaal over Phyllis).

Mein ehrlicher Mentor fuhr fort, mich auf eine bescheidene und doch treffende Weise zu warnen

Zij nam hem dat wel eens kwalijk, en zij was er ook niet van overtuigd

die Frauen unter allen Umständen für so schwach zu halten

Haar gevoelens voor het onzichtbare, vroeger zo sterk aanwezig, waren bijna helemaal verdwenen. God was niet meer zo nadrukkelijk in haar leven aanwezig. Zij omschrijft dit als de leegste jaren in haar leven.

Maar toch ervoer zij zo iets als begeleiding :

ich seh' es als eine Führung an, dass mir keiner von den vielen schönen, reichen und wohlgekleideten Männern gefiel ... Auf diese Weise war ich moralisch und physisch sehr isoliert, ...

Het duurde dan ook een hele tijd, vooraleer zij een gesprek had met een vriend van haar vader, die men spottend Narziss noemde. Pas toen werd zij zich terug bewust van al haar kennis.

Wordt vervolgd ...

Boek 6, Bekenntnisse einer schönen Seele (vervolg 3)

Aldus kwam zij in contact met de gangbare Franse literatuur, wat zij geheim hield, want

Man hatte die gelehrten Weiber lächerlich gemacht, und man wollte auch die unterrichteten nicht leiden, ...

Wie weet, hoe lang zij nog op deze wijze zou voortgeleefd hebben, ware het niet, dat de verhoudingen eerder toevallig veranderd waren. Tijdens een feest, waarop zowel zij als Narziss uitgenodigd waren, kwam het tot een gevecht, waarbij Narziss zwaar gewond werd. Tijdens een gesprek met haar vader de dag nadien, zou Narziss om haar hand gevraagd hebben.

Die Unruhe, in der ich lebte, war um so heftiger, je sorgfältiger ich sie vor allen Menschen zu verbergen suchte ... Der Gedanke des Ehestandes hat für ein halbkluges Mädchen gewiss etwas Schreckhaftes

Wordt vervolgd ...

Dettie schreef : Ik snap het niet zo

s Anderendaags is zij hees, stijf, en al snel heeft zij koorts. Haar toestand verslechtert snel, en zij roept Wilhelm bij zich. Zij overhandigt hem een brief die hij moet laten toe komen bij de vader van haar kind.

Zij begrijpt ook dat Wilhelm de vader van Felix is, alhoewel dit niet expliciet vermeld wordt.

Dus Wilhelm moet eigenlijk de brief zelf lezen?

Dettie, ik heb hiervoor even het Goethe-woordenboek geraadpleegd (reeds ten dele beschikbaar online : germazope.uni-trier.de/Projects/WBB/woerterbuecher/gwb/vorwort ), want ik zag het zelf niet zo direct. Blijkbaar wordt dit verder op in het boek nog duidelijker : Felix is de zoon van Wilhelm en Mariane, zijn eerste geliefde : Empfangen Sie das liebliche Kind aus unserer Hand .. wagen Sie es, glücklich zu sein (Boek 7, hoofdstuk 9)

De band met Aurelie ontgaat mij nu ook even.

Boek 6, Bekenntnisse einer schönen Seele (vervolg 4)

Door deze ontsteltenis kwam zij terug tot zichzelf.

allein die sehr unterbrochene Bekanntschaft mit dem unsichtbaren Freunde war so leicht nicht wieder hergestellt

Ondertussen werd haar vriend gewroken door een duel, en kwam hij alweer, nog niet helemaal hersteld, aan huis. Ook na zijn genezing blijft hij de familie bezoeken, gevoelens worden daarbij niet geuit.

blieb alles unerörtert

Zij kon met niemand over haar gevoelens praten, en van God was ze nog steeds te ver verwijderd.

Op een dag bezocht Narziss haar, terwijl zij alleen thuis was.

und fragte mich, ob ich ihm mein Herz und, wenn er eine ehrenvolle, wohlbesoldete Stelle erhielte, auch dereinst meine Hand schenken wollte.

Zij verwees hem voor een antwoord naar haar ouders. Een ja volgde, maar zusters en tantes werd voorlopig om geheimhouding gevraagd.

Hier volgt nu een opsomming van het voordeel, Bräutigam te zijn, tegenover Liebhaber. Samengevat komt het er op neer dat

Die Liebe zwischen beiden Personen nimmt dadurch nicht ab, aber sie wird vernünftiger

en

der Bräutigam herrscht nicht wie der Ehemann ; er bittet nur

Toch waren er kleinigheden, die een schaduw op hun verhouding wierp. Narziss verlangde niets, wat nog verboden was.

Allein über die Grenzen der Tugend und Sittsamkeit waren wir sehr verschiedene Meinung

En zij moest denken aan de waarschuwingen van haar oude taalleraar, en ook aan het hulpmiddel waarvan zij toentertijd gebruik maakte : God.

Wordt vervolgd ...

Boek 6, Bekenntnisse einer schönen Seele (vervolg 5)

Zij was God dankbaar voor haar lieve bruidegom. Zij bad tot hem over wat haar bang maakte, en merkte niet, dat zij eigenlijk begeerde wat haar bang maakte.

"Bewahre mich vor Versuchung !" ...

Buiten Narziss bestond er voor haar niets meer. Zelfs juwelen en klederen hielden haar alleen maar bezig in functie van Narziss.

Zij voelde meer en meer de behoefte, met God over haar gevoelens en gedachten te spreken. Want haar liefde voor Narziss

war dem ganzen Schöpfungsplane gemäss und stiess nirgend gegen meine Pflichen an

Narziss zelf merkte hiervan niets. Hij gaf haar zelfs tijdschriften, die alles, wat met het onzichtbare, met het goddelijke te maken had, bestreden.

En zoals alle mannen,

spottete über gelehrte Frauen

Aan het hof ondertussen werd een van de graven zeer gewaardeerd. Ook Narziss was vaak met hem te zien, en zij discussieerden ook over

die Tugend der Frauen

Bij zijn vertrek stuurt de graaf Narziss een gedicht, dat de ronde doet. Iedereen denkt hierbij natuurlijk het zijne.

worin ihres freundschaftlichen Streites gedacht war, und mein Freund am Ende glücklich gepriesen wurde, dass er nach so manchen Zweifeln und Irrtümern in den armen einer reizenden und tugendhaften Gattin, was Tugend sei, am sichersten erfahren würde

Zo verliep het eerste jaar van hun verloving.

Wordt vervolgd ...

Boek 6, Bekenntnisse einer schönen Seele (vervolg 6)

Terwijl voor Narziss alle kansen open liggen op een mooie carrière, wendde zij zich tot God, dem unsichtbaren Freunde.

Maar hij heeft pech. En bovendien hatte er weniger Kraft als ich, en moest zij hem troosten. En er was niet alleen dat. Geen enkele poging, om aan een betrekking te geraken, scheen te willen lukken. En alles wat hij haar vertelde trug ich zuletzt an den Ort, wo mein Anliegen so wohl aufgenommen wurde.

God troostte haar niet altijd, en tenslotte begreep ze ook waarom.

dass alles von der Beschaffenheit meiner Seele abhing ; wenn die nicht ganz in der geradesten Richtung zu Gott gekehrt war, so blieb ich kalt;

Al hoewel zij dit vrij vlug begreep, duurde het bijna een jaar vooraleer zij dit ook wilde toegeven (und suchte tausend Ausflüchte).

De oorzaak lag vooral in domme ontspanning en bezigheden, en hoe hier uit te komen in een wereld waarin alles onverschillig en geweldig is.

ich bedurfte einer kräftigen Unterstützung, und die verlieh mir Gott nicht, wenn ich mit der Schellenkappe herumlief

En toen begon zij het voor en tegen van alle handelingen tegen elkaar af te wegen, waarbij eerst dansen en spelen aan de beurt kwam. zij las alles wat zij hierover maar te pakken kon krijgen. Daarbij moest ze natuurlijk ook rekening houden met de mogelijke reacties van Narziss, waneer zij bepaalde dingen zou laten.

Wordt vervolgd ...