Natsume Sõseki - De poort samenleesboek jan/febr 2014

maar... wat is nu de échte oorzaak van Sosuke's vlucht naar de tempel?

Als Sosuke weet dat zijn vroegere beste vriend, wiens vrouw hij afgepakt heeft, (sorry het staat er echt) is hij

compleet in paniek. Maar waardoor? Omdat zijn huisbaas Sakai zijn broer en Yasui avonturiers noemde, twee maal

zelfs (blz 124 en 125) het woord avonturier vervult hem met angst... In andere woorden Sosuke vlucht weg

voor het concept avonturier zelf (zie de uitleg over Zarathustra)

- In het Japans heeft Natsume Soseki steeds een ruimte opgelaten tussen de drie karakters die het woord

avonturier aangeeft (bo-ken-sha) -

In het gedeelte dat Sosuke het gesprek met Sakai overdenkt (blz 131 van... Sakai had zijn broer een avonturier

genoemd tot ... zich verbeelde) blijkt de grote betekenis van het woord avonturier voor Sosuke, het woord haalt

al zijn schuldgevoel en berouw naar yasui toe weer naar boven.

Het is onnodig te zeggen dat het woord dezelfde betekenis heeft als Zarathustra tot zijn publiek, de avonturiers,

spreekt om hen zijn visie over de poort te vertellen. De avonturiers worden verbeeld als mensen met gewaagde

vrije denkbeelden en boude beweringen. Voor de behouden en onzekere Sosuke die zich 'schuldig' en 'verstikt in

zijn lot' voelt, heeft het woord een precies tegenovergestelde betekenis.

Avontuur is de degeneratie/het verval zelf!

En nu de draai... in zijn vlucht van het angstaanjagende woord avonturier begeeft Sosuke zich zelf in een

avontuur! Hij vlucht naar een afgelegen plek, een Zen tempel, waar hij zelf wordt opgezadeld met een

onoplosbaar/ondoorgrondelijk raadsel, een raadsel dat nauw verwant is aan Nietzsches raadsel: Hoe zag jouw

gezicht eruit voor je ouders geboren waren?

(Soseki's raadsel gesteld door de Zen meester is: Wat was mijn oorspronkelijke gezicht voor mijn vader en

moeder geboren waren)

Sosuke denkt er over na en op blz 140 staat: Hij vond dat hij eerst voor zover hij kon de moed moest opbrengen

om de koan (het raadsel) onder handen te nemen. Waar hem dat heen zou leiden, wat voor uitwerking dat op zijn

geest zou hebben, wist hij zelf niet. Aangetrokken door het mooie woord satori (verlichting) besloot hij dit

onbekende avontuur te ondernemen.

Hij had vaag hoop dat hij, als het avontuur slaagde, misschien wel zijn onrustige en onzekere, zwakke zelf

kon redden.

De schrijver, Natsume Soseki maakt dus een connectie tussen Nietzsches wereld van raadsels en wil en Zen (verlichting).

Want Zen zelf is, beweert Soseki, een avontuur dat een krachtige vastberadenheid vraagt en een handhaving van

alledaagse logica vraagt, iets waar Sosuke niet toe in staat is.

In hoofdstuk 5 (blz 43) pakt Sosuke in de wachtkamer van de tandarts het blad Succes en daarin leest hij

dat succes steunt op energiek voorwaarts gaan met een koppig vastgehouden doel voor ogen. Maar we lezen

onmiddellijk daarna dat succes en Sosuke heel ver van elkaar af staan.

In plaats daarvan is Sosuke aangetrokken tot een gedicht van Zenrinkushu die hem later aanzet tot het lezen van

De Analecten van Confusius wat ons weer voorbereid op zijn uiteindelijke vlucht naar de Zen tempel.

Maar als zijn vrouw vraagt of hij iets gevonden heeft in het werk van Confusius zegt hij nee, niets. De willoze

Sosuke is niet in staat om succes te hebben, en ook ziet het er niet naar uit dat hij succes zal hebben in het

nieuwe religieuze avontuur waarin hij zich gestort heeft.

wordt vervolgd

"In eerste instantie dacht ik dat de Nederlandse vertaling de korte ingetogen Japanse taal weergaf. '

Ik denk nog steeds dat dit de waarheid is, Dettie. Ik denk dat de Nederlandse vertaalster zich keurig houdt aan de regels zoals men die mij heeft willen leren. En ik denk dat de Engelse vertalers allebei vrijer zijn, meer interpreteren.

Jemig, Dettie, wat een werk maak je er van!

Ik vind het even onduidelijk: Is dit wat er bij de Engelse vertaling staat? Of ben jij nu aan het interpreteren?

Zo, wat veel en goede informatie, dank je wel! Dat ga ik eens even op mijn gemak lezen en herlezen. Ik kom er nog op terug.

Voor wat mij nu opvalt...

>>>>" Ondertussen heeft hij een relatie met zijn vrouw gebaseerd op wederzijdse medelijden"

Vinden wij dat ook, ik heb die indruk helemaal niet van hun relatie

Nee, dit is de introductie van Damian Flanagan uit de eerste Engelse vertaling

Het is razend boeiend als je er eenmaal induikt, vind ik.

ik probeer het in zo duidelijk mogelijk Nederlands om te zetten maar er is geen interperatie van mezelf bij, heel af en toe maak ik een korte opmerking maar die staat dan tussen haakjes.

Dettie

WilV schreef :
Voor wat mij nu opvalt...

>>>>" Ondertussen heeft hij een relatie met zijn vrouw gebaseerd op wederzijdse medelijden"

Vinden wij dat ook, ik heb die indruk helemaal niet van hun relatie

nee, die indruk heb ik ook niet, volgens mij hebben ze geen medelijden met elkaar. Wel weten ze wat de ander moeilijk vindt.

Het is echt de moeite waard Willeke om te lezen, het hele boek komt zo steeds meer tot leven.

Dettie