Vanaf vandaag schrijftips op Leestafel!

WilV schreef :
Mocht ik ooit nog eens een roman geen schrijven

ik zie het je nog wel eens doen Willeke!

Dettie

Vijf tips om personagenamen te kiezen

Als de titel voor je boek al moeilijk is om te verzinnen, dan is het verzinnen van namen voor jouw personages dat al helemaal. Lees deze tips om te voorkomen dat je een verkeerde of zelfs ongepaste naam kiest.



1. Zoek uit wat een naam betekent

Natuurlijk kun je een personage een simpele en herkenbare naam geven, zoals Peter, Suzanne of Karin, maar veel auteurs kiezen auteurs voor een naam die een betekenis met zich meedraagt. Hoe je het ook doet, het is altijd verstandig om uit te zoeken wat een naam betekent, al is het alleen maar zodat de naam niet contrasteert met het karakter van het personage.

Goede websites hiervoor zijn bijvoorbeeld www.behindthename.com/ , meaning-of-names.com/ en bijv. www.babynamengids.nl/



2. Kies de juiste naam voor de juiste tijd

Schrijven in de middeleeuwen, oudheid of zelfs prehistorie spreekt veel auteurs aan, maar er komt meer bij kijken dan alleen het idee. Alle details moeten kloppen, zo ook de namen van de personages. Schrijf je bijvoorbeeld een verhaal dat afspeelt in Nederland in de periode van 1000-1200, dan kun je jouw personage beter niet Jens noemen. Dat is namelijk een Scandinavische naam. Een betere keuze zou Johan of Joop zijn, tenzij het personage om verhaaltechnische redenen een ‘vreemde’ naam moet hebben.

Er zijn veel websites waarop namen uit dergelijke periodes verzameld staan. Kijk bijvoorbeeld eens op deze website www.keesn.nl/name13/index.html voor middeleeuwse namen.



3. Gebruik alliteratie en wissel lettergrepen af

Wil je dat de lezer net iets beter dat ene personage onthoudt, geef hem/haar dan een voor- en achternaam met dezelfde beginletter. Denk bijvoorbeeld aan de naam Peter Post of Severus Sneep (Harry Potter). Dit heet alliteratie, ook wel letterrijm, en wordt ook vaak bij beschrijvingen en in gedichten gebruikt om een beschrijving mooier en duidelijker te maken.

Breng ook variatie aan in de namen in je boek. Dit leest niet alleen beter, maar zorgt er ook voor dat je verwarring bij de lezer voorkomt. Wissel daarom af met lettergrepen, met klemtoon en met klank (gebruik bijvoorbeeld niet de namen Bert en Bart in hetzelfde verhaal).

4. Check de naam

Heb je de perfecte naam gevonden, maak dan eerst een zoekopdracht met die naam. Het zal niet de eerste keer zijn dat een schrijver een naam kiest, die vervolgens een belediging blijkt te zijn in een andere taal. Ook is het verstandig om te checken of de naam veelvoorkomend is. Zo kun je jouw antagonist beter niet Piet Janssen noemen, want daar loopt sowieso een aantal van rond in Nederland. Dit is echter lang niet altijd te voorkomen, dus wurm jezelf niet in een rare positie om de meest originele naam ooit te bedenken.

5. Zeg de naam hardop

Net zoals tijdens het herschrijven van een verhaal is hardop voorlezen een uitstekende methode om te horen of een naam past bij jouw personage. Bovendien, als jouw verhaal een audioboek wordt, wil je wel dat ze goed uit te spreken zijn.

Door Reinoud Schaatsbergen, redacteur bij Schrijven Online

Meer schrijftips? Kijk dan op Schrijven Online.

www.schrijvenonline.org/tips

Hanneke Hendrix had het er over dat ze nooit hardop las, (zij heeft een schrijfopleiding gedaan) tot haar gevraagd werd een stukje voor te lezen. Daarvoor heeft ze geoefend.

Maar zij vindt het niet nodig. Ook zei ze dat iedere schrjiver het op zijn eigen manier doet, en dat dit helemaal waar is, dat weten wij lezers wel!

Zes tips om je verhaal bij te schaven

Je verhaal krijgt pas echt vorm als je gaat schrappen. Met deze tips kun je dat op een gestructureerde manier doen.

Print het verhaal

Begin door je verhaal te printen. Lezen vanaf een scherm is vermoeiend, waardoor je belangrijke dingen over het hoofd gaat zien. Met een fysiek exemplaar van je verhaal kun je bovendien een rustige plaats opzoeken zodat je je goed kunt concentreren.

Lees je manuscript hardop voor

Eén van de beste manieren om fouten of onregelmatigheden te vinden, is door je verhaal hardop voor te lezen. Hierdoor registreer je de woorden op een andere manier, en interpreteer je ze dus ook anders. Zo is het goed mogelijk dat je over bepaalde fragmenten zult struikelen of merkt dat een bepaalde scène eigenlijk niks toevoegt aan het geheel. Arceer de fragmenten waar dit het geval is, zodat je ze later kunt schrappen.

Zet lijdende vorm om in actieve vorm

Een probleem waar veel schrijvers mee kampen, is dat ze onbewust in de lijdende vorm schrijven. Hierdoor maak je de zin niet alleen langer, maar ook onduidelijker. Een voorbeeld: ‘Thomas werd door zijn vader bij zijn nekvel gegrepen en werd onder de koude douche gezet.’ Zet deze zin in de actieve vorm en je krijgt dit: ‘Zijn vader greep Thomas bij zijn nekvel en zette hem onder de koude douche.’ Kort, duidelijk en een stuk beter leesbaar.

Maak dialogen compact

Kijk tijdens de schrapronde vooral naar de dialogen. Deze kunnen doorgaans vele malen korter dan hoe je ze aanvankelijk hebt opgeschreven. Denk hierbij aan dialoogaanduidingen, zoals ‘zij zei’ of ‘mompelde hij’. Deze geven vaak onnodige informatie: de lezer kan immers uit de dialoog wel opmaken hoe de personages de woorden uitspreken (lees in dit artikel welke aanduidingen je absoluut moet vermijden). Bovendien weet de lezer vaak na één aanduiding wel wie wat zegt.

Verwijder kopje-koffie-dialogen

In het echte leven voer je veel dialogen die uit sociaal oogpunt wenselijk zijn, of uitgesproken worden om aan de praat te blijven. Deze dialogen zijn in verhaalvorm allesbehalve interessant. Een voorbeeld is een kopje-koffie-dialoog:

‘Kom binnen.’

‘Dank je.’

‘Koffie?’

‘Ja, lekker.’

‘Suiker en melk?’

‘Een beetje suiker graag.’

Zo’n dialoog neemt veel ruimte in en dient geen enkel nut. Sfeerbeschrijving kan immers op veel effectievere manieren tot stand komen. De belangrijkste vraag die je jezelf bij iedere scène moet stellen, is: als ik deze scène (gedeeltelijk) schrap, heeft dat dan effect op het verloop van de plot? Zo niet, dan kun je hem negen van de tien keer weglaten zonder dat het afdoet aan je verhaal. Is dit voor een deel waar, kijk dan of je het belangrijkste moment van de scène kunt integreren in een andere. Schrap de rest.

Maak gebruik van feedback

Lezers kunnen vaak het beste zien of een verhaal korter kan. Zij zien het verhaal immers vanuit een objectief standpunt en kunnen je het beste vertellen of het verhaal al dan niet duidelijk is. Twijfel je over een scène? Zet hem dan op Proeflezen, de feedbackdienst van Schrijven Online, en vraag naar manieren om het fragment in te korten.

Door Reinoud Schaatsbergen, redacteur bij Schrijven Online

Meer schrijftips? Kijk dan op Schrijven Online.

www.schrijvenonline.org/tips

De beste plek om te schrijven

Buiten de deur schrijven is een veelgehoord advies. Spendeer eens een uur in de bibliotheek of in het park, waar jij je maar op je gemak voelt. De onderstaande locaties worden ofwel als cliché beschouwd, of lijken in eerste instantie niet te doen. Toch staan ze stuk voor stuk garant voor een inspiratievolle opkikker.



In een café

Dit cliché doet vaak de tenen krommen, maar eigenlijk is dat nergens voor nodig. Schrijven in een café werkt stimulerend om dezelfde reden dat schrijven in een bibliotheek dat doet: je zit in je eentje en je wordt nauwelijks tot niet afgeleid. Sommige schrijvers ervaren het juist als plezierig om de dagelijkse bezigheden van anderen om zich heen te zien en te horen. Wapen je tegen het geroezemoes en gebruik het als een schulp om je te concentreren.

Een café heeft bovendien een ander voordeel: drank met cafeïne en suiker. Want zeg nou zelf, koffie en thee (en al hun varianten) smaken altijd beter in een café. Motiveer jezelf door iedere ochtend je favoriete drankje te bestellen om je hersenen op gang te brengen. Voor je het weet, bestel je er nog één.

Onder de douche

Onder de douche schrijven lijkt een onpraktische (en onmogelijke) opgave. Toch zijn er producten die juist voor dit doeleinde gemaakt zijn, zoals My Aqua Notes. Hun motto: ‘No more great ideas down the drain!’ En waarom ook niet? Onder de douche heb je alle tijd om je gedachten te laten afdwalen, wat vaak de meest creatieve ideeën oplevert.

Een uitstekend alternatief is natuurlijk het bad. Als je dan toch een half uur tot een uur stil ligt, kun je net zo goed je schrijfblok erbij pakken (een laptop is ietwat aan de gevaarlijke kant). Kom je echt in een schrijfbui, pas dan wel op dat je niet als een spons uit het bad stapt.

Tijdens het wandelen

Wandelen is de manier om je fit te voelen en je gedachten te ordenen. Maar waarom zou je wachten met schrijven tot je weer thuis bent? Schrijven met de hand wordt natuurlijk lastig, maar daar hebben we tegenwoordig handige applicaties voor. Bijvoorbeeld de Notepad app van je smartphone. Zo hoef je niet eens te stoppen met wandelen, al is het aan te raden zo af en toe van je scherm op te kijken.

In het openbaar vervoer

Als er ooit een plek is geweest waar je goed kunt schrijven, dan is het wel in de trein. Of het vliegtuig, de bus, de metro, en ga zo maar door. Vaak zit je lang stil en tuur je maar wat uit het raam. Pak je schrijfblok, laptop of telefoon erbij en voor je het weet, heb je weer een hoofdstuk erbij geschreven. Probeer het eens, ook al hoef je maar een kwartier te reizen. En als er iemand over je schouder mee gaat lezen, laat ze maar. Misschien hebben ze dan wel het genoegen gehad om het begin van een nieuwe bestseller te lezen.

Door Reinoud Schaatsbergen, redacteur bij Schrijven Online

Meer schrijftips? Kijk dan op Schrijven Online.

www.schrijvenonline.org/tips

Vier tips om je schrijfproductiviteit te verhogen

Te druk met allerlei sociale verplichtingen, of betrap je jezelf er telkens weer op dat je andere hobby’s voor laat gaan? Geef jezelf een schop onder de kont en zet met deze tips vaart achter jouw schrijfwerk.

Schrijf voordat je ontspant

Veel schrijvers doen liever iets anders dan schrijven. Achter je bureau gaan zitten om te schrijven voelt immers aan als werk, vooral als je geen vordering in je verhaal lijkt te maken. Toch haal je het meeste uit jezelf als je eerst schrijft, en dan ontspant. Dus stel dat feestje nog even uit, houd de televisie uit het zicht en trek de internetkabel uit je computer of laptop. Ga eerst aan de slag en beloon jezelf vervolgens - bijvoorbeeld na 500 woorden - met een ontspannende bezigheid.

Verwerk schrijven in je routine

Een dagelijkse woordenlimiet is een uitstekende routine om aan te leren. Je kunt zelf bepalen hoe en wanneer je aan dat limiet toekomt: iedere ochtend een uur eerder opstaan om in alle rust te kunnen schrijven, of juist in de avond als alle zorgen van de dag achter je liggen. Ontdek welke routine het beste bij jou past en dwing jezelf dit dag in, dag uit te doen. Schrijven vergt een flinke portie discipline, maar na verloop van tijd zal de routine dagelijkse kost worden. Dit geeft je bovendien meer voldoening, want hoe meer je schrijft, hoe sneller dat manuscript afgewerkt en al op je bureau ligt.

Schrijf over wat je weet

Als je sommige hobby's absoluut niet op wil geven om tijd vrij te maken voor schrijven, kun je ze gebruiken als brandstof. Gebruik de ervaringen die je tijdens die hobby’s opdoet om over te schrijven, of doe er inspiratie aan op. Schrijven over wat je weet gaat immers veel sneller, omdat je weinig tot geen onderzoek hoeft te doen. Probeer het maar eens. Je zult merken dat de woorden uit je pen (of toetsenbord) vloeien.

Leer te schrijven in drukte

Als je weinig tijd hebt om thuis te schrijven, of je thuisomgeving is een drukte van jewelste (met bijvoorbeeld een gezin van vijf kinderen is dat niet onvoorstelbaar), probeer jezelf dan niet los te wringen van die drukte. Ga juist in die drukte zitten. Je zult zien dat je eraan gaat wennen, jouw concentratie versterkt en het geroezemoes als vertrouwd achtergrondgeluid gaat beschouwen. En in het ergste geval zet je een geluiddempende hoofdtelefoon op.

Door Reinoud Schaatsbergen, redacteur bij Schrijven Online

Meer schrijftips? Kijk dan op Schrijven Online.

www.schrijvenonline.org/tips