Samenleesboek Bernard Schlink - De voorlezer

Is dat ook de verklaing voor dat beroemde experiment, waarbij de proefpersonen opdracht kregen een andere persoon pijn te doen, wat ze zonder meer deden? Angst?

Zou kunnen.

Het heeft ook te maken met een manier van denken. Een mensenleven is in onze ogen heel veel waard, sinds die oorlogen waarschijnlijk. Dat is niet altijd zo geweest. En helaas zijn er culturen die er nog weinig waarde aan geven. En die dus wél een excuus hebben voor massaslachtingen. O nee, niet in onze ogen, maar wel in de hunne..

Ik bedoelde dat iedereen angst had in die tijd.

---

In het boek staat (rit met taxichauffeur):

Taxichauffeur: Zo dus je probeert te begrijpen waarom mensen zulke verschrikkelijke dingen konden doen? Wat wil je eigenlijk begrijpen? Dat mensen uit hartstocht moorden, uit liefde of haat of uit eergevoel of wraak, begrijp je?

Je begrijpt ook dat mensen moorden om rijk te worden of machtig? Dat mensen in een oorlog moorden of bij een revolutie?

Ik knikte.

Taxichauffeur: Maar degenen die in de kampen vermoord werden hadden degenen door wie ze vermoord werden niets gedaan? Wil je dat beweren? Wil je beweren dat er geen reden voor haat was en geen oorlog?

Ik wilde niet weer knikken. Wat hij zei klopte, maar niet de manier waarop hij het zei.

Je hebt gelijk, er was geen oorlog en geen reden tot haat.

Maar ook de beul haat degene die hij terecht moet stellen niet en stelt hem toch terecht. Omdat het hem werd bevolen? Je denkt dat hij het doet omdat het hem werd bevolen? En je denkt dat ik het nu heb over bevel en gehoorzaamheid en over het feit dat de bewakers in de kampen bevelen kregen en dat ze moesten gehoorzamen?

Hij lachte honend. Nee ik heb het niet over bevel en gehoorzaamheid. De beul volgt geen bevelen op. Hij doet zijn werk, haat degene die hij terecht stelt niet. Wreekt zich niet op hen, brengt hen niet om het leven omdat ze hem in de weg staan of bedreigen of aanvallen. Ze laten hem volmaakt onverschillig. Ze laten hem zo onverschillig dat hij ze evengoed doden als niet doden kan. [...]

Kom op, zeg dan dat de ene mens de ander niet zo onverschillig mag zijn. Heb je dat niet geleerd? Solidariteit met alles wat een menselijk gelaat heeft. Waardigheid van de mens? Eerbied voor het leven?

---

Ik denk dat hier onder woorden wordt gebracht waar wij het over hebben

Bernadet

Hier staat dus dat het de beul totaal onverschillig laat. Hij doet zijn werk, is plichtsgetrouw, en denkt niet aan de mens onder de bijl?

Maar bij dat experiment waren de proefpersonen zich heel erg bewust van wat ze deden, en toch deden ze het. Wat was dat dan? Ze waren plichtsgetrouw toch? Toch een soort angst: niet ongehoorzaam willen/durven zijn.

Waarschijnlijk had je beide soorten in de oorlog: degenen die het onverschillig liet en degenen die gehoorzaamden.

Maar bij dat experiment waren de proefpersonen zich heel erg bewust van wat ze deden, en toch deden ze het. Wat was dat dan? Ze waren plichtsgetrouw toch? Toch een soort angst: niet ongehoorzaam willen/durven zijn.

Ja ik denk dat dat het is Marjo. Hen werd iets opgedragen en aan die opdracht wilden ze voldoen. (Misschien wel met het gevoel op de achtergrond dat dit niet echt kón zijn.) Bang om voor watje aangezien te worden?

Heel mooi verslag, Dettie.

En je stelt terecht een boel pertinente vragen.

Voor al dat gezweet een bank vooruit en een kus van de juf .

Groetjes. Tiba.

Ik vind het moeilijk op alles hier te reageren, omdat ik vind dat iedereen gelijk heeft. Ik bedoel er zijn zoveel facetten aan dit onderwerp.

Het objectieve natuurlijk, het nooit goed te pratene!

Anderzijds de vraag: hoe kwam ze zover?

En ook het juridische aspect waarover bernadet het in haar verslag heeft

en nog een boel dingen die ik hier vergeet.

Wat ik me afvraag: waarom zat ik te snotteren op het einde van het boek?

Wat heeft de auteur bewerkstelligd en hoe heeft hij dat gedaan?

Was het zijn bedoeling deernis te krijgen met iemand die schuldig is???

Of ligt het aan mij?

Groetjes. Tiba.