Juli Zeh - Speeldrift (samenleesb. decemb 2009/januari 2010)

Nee, integendeel zelfs, ik put er moed uit. Ja, er zal veel verdwijnen en veranderen (en niet zonder slag of stoot), maar uiteindelijk vinden we onze draai wel weer en zal (bijna) iedereen beseffen dat samenwerken de meest slimme en prettige 'levensstrategie' is.

In een oproep tot samenwerking kan ik me uiteraard vinden. Maar deze samenwerking bracht toch voornamelijk ellende te weeg?

Blijft bijzonder hoe verschillend je naar hetzelfde boek kunt kijken.

Het is misschien niet helemaal een goede vergelijking, maar ik moest toen ik dít boek uit had aan Elementaire deeltjes van Houellebecq denken.

Goed geschreven, veel geprezen, en net als dit boek kritisch over de tijdgeest, maar ik werd zo ontzettend treurig van het nihilisme.

Willeke

WilV schreef : In een oproep tot samenwerking kan ik me uiteraard vinden. Maar deze samenwerking bracht toch voornamelijk ellende te weeg?

Misverstandje, denk ik, want jij denkt aan de samenwerking tussen Ada en Alev, terwijl ik refereer aan de samenwerking tussen de twee gevangenen uit het Prisoner's Dilemma.

Ik schreef eronder ook nog:

Dat haal ik overigens niet alleen of zozeer uit het boek van Zeh, maar meer uit de onderwerpen die ze daarin aansnijdt.

Zeh laat zien wat de gevolgen zijn van het verdwijnen van religies en ideeën/ideologieën en waarom er zovelen zijn die er niet meer mee uit de voeten kunnen, maar ze laat ook zien - door het 'mislukken' van Alev's spel - dat samenwerking in de natuur van sociale dieren zit. Alev moet dat geweten hebben, gezien het feit dat hij zich zo verdiept heeft in de speltheorie. Hij moet geweten hebben dat de Tit for tat (en allerlei variaties daarop) de beste (overlevings)strategie is bij het spel zoals hij het heeft uitgevoerd. Zeker omdat hij het zolang laat voortduren. Wat was hij nou eigenlijk aan het doen? Aan het spelen of aan het uittesten of een theorie inderdaad ook werkt (want zomaar een theorie 'geloven' kan toch niet)? Of zijn niet Ada en Smutek de gevangenen, maar heeft hij de situatie expres zo opgezet dat hij uiteindelijk zelf één van de gevangen is in het Prisoner's Dilemma én Smutek de andere? Daar ben ik nog niet uit....

maar ik werd zo ontzettend treurig van het nihilisme

Waarom? Wat versta jij eronder? Is het niet goed om te beseffen dat, om Zeh aan te halen, de (meeste of misschien wel alle) waarheden als vissen in het water zijn? En als je een vis uit het water haalt, dat hij dood gaat. Bestaat er een waarheid die altijd en overal geldig is? Zowel in het water (in onze cultuur, onze religie, onze ideologie, enz.), als daarbuiten?

Is het dan toch niet plezierig om te weten dat, als er niets is dat altijd goed of altijd kwaad is en je als houvast kan dienen, we er blijkbaar in ieder geval 'op gebouwd zijn' om samen te werken , elkaar te vertrouwen en elkaar te helpen? Dat haal ik niet uit Elementaire deeltjes, maar wel uit Speeldrift.

Misverstandje, denk ik, want jij denkt aan de samenwerking tussen Ada en Alev, terwijl ik refereer aan de samenwerking tussen de twee gevangenen uit het Prisoner's Dilemma.

O sorry, ja dat staat er inderdaad, Ik begreep je verkeerd.

Aan het spelen of aan het uittesten of een theorie inderdaad ook werkt (want zomaar een theorie 'geloven' kan toch niet)? Of zijn niet Ada en Smutek de gevangenen, maar heeft hij de situatie expres zo opgezet dat hij uiteindelijk zelf één van de gevangen is in het Prisoner's Dilemma én Smutek de andere? Daar ben ik nog niet uit....

Ik kreeg sterk de indruk dat hij bewust aan het spelen was met hoe ver hij kon gaan, en dus ook bewust zichzelf in de situatie van het Prisoners dillema terecht kwam.

maar ik werd zo ontzettend treurig van het nihilisme

Waarom? Wat versta jij eronder? Is het niet goed om te beseffen dat, om Zeh aan te halen, de (meeste of misschien wel alle) waarheden als vissen in het water zijn? En als je een vis uit het water haalt, dat hij dood gaat. Bestaat er een waarheid die altijd en overal geldig is? Zowel in het water (in onze cultuur, onze religie, onze ideologie, enz.), als daarbuiten?

Is het dan toch niet plezierig om te weten dat, als er niets is dat altijd goed of altijd kwaad is en je als houvast kan dienen, we er blijkbaar in ieder geval 'op gebouwd zijn' om samen te werken , elkaar te vertrouwen en elkaar te helpen? Dat haal ik niet uit Elementaire deeltjes, maar wel uit Speeldrift.

Nee er bestaat niet één waarheid die altijd geldig is, en já het is goed om te weten dat er altijd goed en kwaad zijn als vaste factoren waar je op kunt rekenen en voor kunt kiezen, maar ik mis de hoop, en ik mis in dit boek die keuze voor het goede, voor de warmte, de vriendschap, het perspectief. Er wordt een tijdsbeeld geschets zonder idealen, althans zo heb ik het verhaal van Ada en Smutek gelezen, en daar werd ik treurig van.

Maar ik denk al lezend dat ik het vooral over de verhaallijn tussen Ada en Smutek heb, en jij over de beschreven filosofieen.

Wat jij zegt over het belang van samenwerking heb ik er niet zo uitgehaald maar vind ik wel een mooi gegeven.

Groeten,

Willeke

Zijn er nog mensen in het boek aan het lezen? Ik heb het net opgehaald bij de bieb, zie veel verschillende ervaringen en ben daardoor toch wel nieuwsgierig.

Ja, ik heb het inmiddels ook te pakken gekregen bij de bieb en heb het bijna uit. Ik schort mijn mening nog even op.

Uit. Sinds twee dagen. Ik weet nog steeds niet of ik het nu echt een goed boek vind.

Het is zonder meer goed geschreven, met vaak hele mooie zinnen en vergelijkingen.

V

E

R

K

L

A

P

P

E

R

Waar ik maar niet uit kom zijn de karakters van de hoofdpersonen. Zijn die nou zo afwijkend van andere mensen? Is Ada niet gewoon een normale puber, die zich afzet tegen de hele wereld? Afgezien dan van het feit dat ze superintelligent is.

Ada doet haar best om het leven stoïcijns over zich heen te laten komen, maar ondertussen wordt ze wel verliefd en trekt ze zich het lot van Smutek aan. Ze zegt geen beslissingen te nemen en doet dat een paar blz. later toch. Kortom, voor mijn gevoel rammelen de karakterbeschrijvingen van de hoofdpersonen.

Ook Alev zondigt tegen zijn eigen normen en waarden geen normen en waarden te hebben. Voor mijn gevoel is zijn "speeldrift" een soort wraakactie tegen het lot, dat hem een toekomst met Ada ontneemt. Neem de scène waarin hij Ada ontmaagt. Het lijkt mij dat daarin duidelijk wordt dat hij verliefd is op Ada. Hij had het liever anders gedaan.

De dialogen zijn dermate ingewikkeld dat ik de achterliggende gedachten en ideeën niet kan achterhalen. Dat zegt ongetwijfeld meer over mij dan over het boek.

Wat is er aan het eind nou "bewezen"? Dat de mens altijd uit geboden kansen de voor hem de meest gunstige kiest? Heb je daar een spel voor nodig?

Over de hoop aan het eind kun je zeggen, dat Ada tenslotte probeert om Smutek te redden. Ze is niet helemaal "slecht".

De nihilistische toon vond ik wel meevallen. Zoals gezegd vind ik dat een logische fase in de pubertijd.