Thema juli 2019 - Brieven

Brieven van Bet

Herbert Verhey

Adriana Elisabeth (Bet) Verhey [Brielle 1832], dochter uit een kinderrijke Brielse familie, is meteen na haar huwelijk in 1859 met haar echtgenoot Rein Rauws naar Indië gegaan, heeft er een gezin gesticht en is aldaar overleden.

Haar brieven vanuit Parijs in haar verlovingstijd en vanuit Java nadat haar tweede kind op komst geven een zeldzaam maar ook aangrijpend kijkje in het leven in "de Oost'; het gezin en de kinderen, de relaties in- en uit Nederland, het leven op de suikeronderneming en de ontberingen.

De vlot en openhartig geschreven brieven reiken van de ongemakkelijke rijtuigen op het prille spoor naar Parijs – waar spoorweg­pionier Conrad, een kennis van de familie en aangetrouwd oom van Rein Rauws, haar zal begeleiden – tot aan de op Java merkbare gevolgen van een uitgebroken "vee ziekte" in Nederland; van de kosten van een "photographisch toestel" tot aan de rekening voor een bevalling; van de droom weer eens in Holland te zijn tot aan de angst alweer een kind te verliezen.

De brieven van Bet uit de periode 1856-1866 – aangevuld met die van haar echtgenoot Rein Rauws – zijn geannoteerd en voorzien van een uitgebreid personenregister.

ISBN 9789402182378 | Paperback | 64 pagina's | Brave New Books | oktober 2018

Citaat van de dag

"Er zijn mannen die liefdesbrieven zo onpersoonlijk schrijven dat ze geschikt zijn om naar elke vrouw te sturen; Dat is niet zo met de mijne, mijn brieven kunnen maar één adres hebben."

Julie de Lespinasse

Frans saloniste en briefschrijver 1732-1776

Renate schreef : Uiteindelijk spiegelt een mens zich toch aan de mensen in z'n eigen omgeving. Ik heb een vriendin, die ik sporadisch (hooguit 4 keer per jaar) zie, die haar eigen boekhoudkantoortje heeft en een relatie heeft met een man met een goede baan. Ze leven samen, doen samen leuke dingen, zoals op vakantie gaan, musea en concerten bezoeken. En je kijkt toch naar de mensen met wie je iets gemeen hebt. Ik ben altijd het buitenbeentje. Als mensen mij zo intelligent vinden, omdat ik uit kan leggen hoe het systeem met voorkeursstemmen werkt, dan vraag ik me af hoe laag die lat dan ligt.

Ik weet niet zo goed wat ik hier op antwoorden moet Renate. Vanwege mijn ziekte kan ik zelden ergens heen en vind het dan jammer dat mensen die wel gezond zijn geen dingen doen die ze wel kunnen. Ik heb 6 jaar alleen gewoond en ging wel uit eten en naar musea etc. En juist omdat ik alleen was, kreeg ik de leukste gesprekken en ontmoetingen. Als je met zijn tweeën bent dan vorm je namelijk een 'groepje' waar mensen niet zo gauw in inbreken. Twee mensen samen hebben een soort muurtje om zich heen. Als je alleen bent is dat niet zo en krijg je sneller contact heb ik gemerkt.

Misschien moet je de mensa eens proberen. Daar zitten misschien wel mensen die meer van jouw kaliber zijn.

Het is moeilijk antwoord te geven omdat je bijna altijd een 'maar...' hebt waarom je dingen niet doet of kunt, ondanks alle mogelijkheden die er eventueel zijn.

Over je vader wil ik liever niets zeggen, maar het is wel jouw leven.

Verder wil ik nog maar een keer zeggen dat dit een openbaar forum is waar iedereen kan meelezen wat je schrijft. Ik weet niet of je dat een bezwaar vindt.

Dettie

Oorlogsstudenten

Brieven en dagboeken uit Gent tijdens de Eerste Wereldoorlog

Joris van Parys

In de zomer van 1916 ging het derde jaar van de Eerste Wereldoorlog in zonder uitzicht op vrede. Omdat de Belgische universiteiten na de Duitse invasie gesloten bleven, hadden de laatstejaars van de middelbare scholen in 1914 en 1915 geen enkele mogelijkheid om een universitaire studie aan te vatten. In Vlaanderen veranderde dat toen de bezetter in oktober 1916 de Franstalige Rijksuniversiteit in Gent liet heropenen als Vlaamse Hogeschool.

Terwijl de politieke implicaties en consequenties van de vervlaamsing onder Duitse voogdij uitgebreid zijn gedocumenteerd in publicaties over het activisme en de Flamenpolitik van de bezetter, kwamen niet-politieke aspecten veel minder en individuele ervaringen van studenten nauwelijks ter sprake. Des te waardevoller zijn de hier bijeengebrachte brieven en dagboeken die in privébezit bewaard bleven: fragmenten uit het dagboek van de Gentse Jet Mahy (1918-1919), het dagboek van haar jongere zus Adrienne (1913-1921) en Gentse brieven uit 1917 en 1918 van de Brusselse broers Max en Robert Lamberty aan hun moeder Anna de Raet in Brussel en hun vriend Raymond Brulez in Blankenberge.

Geïllustreerd met unieke foto's en documenten.

Aan de hand van nooit eerder gepubliceerde egodocumenten vertelt 'Oorlogsstudenten' de zeer uiteenlopende lotgevallen van deze jongeren aan ''een hogeschool op betrekkelijk korte afstand van het front, waar men gedurende de cursussen de regelmatige donderslagen van de verafgelegen grote stukken hoorde, waar men 's avonds terwijl de studenten in het seminarie zaten (studiezalen) tijdens het beschieten van een geallieerde vlieger, de scherven van de granaten op de daken der universiteit hoorde vallen [...] Recht bestuderen, terwijl er toch geen wet noch regel meer bestond. Denkwetten bestuderen, terwijl het geweld en de leugen triomfeerden....'' (Max Lamberty).



Recensie

In 1916, midden in de Eerste Wereldoorlog, wordt de van oorsprong Franstalige universiteit van Gent door de Duitse bezetter vervlaamst en heropend als Vlaamstalige hogeschool. Aan de hand van niet eerder gepubliceerde dagboeken van twee zussen Mahy (vrouwelijke studenten, zeker een uitzondering in die tijd) en overgeleverde brieven van twee broers Lamberty (zelf nazaten uit een gemengd huwelijk) wordt een beeld geschetst van het (studenten)leven tijdens de oorlog in Gent, een leven onder vreemde bezetting.

Het is een verhaal over het (over)leven in oorlogstijd, maar vooral ook een relaas over de (taal)strijd tussen Flaminganten en Franstaligen; een strijd in de gecompliceerde politieke driehoek tussen de Duitse bezetting, Franstalige dominantie en Vlaamse emancipatie. Ook wordt kort stilgestaan bij het naoorlogse verdere leven van de verschillende hoofdpersonen. Geïllustreerd met fraaie zwart-witfoto's.

Dr. H.W. Bomert

ISBN 9789089246646 | Paperback | 141 pagina's | Houtekiet | oktober 2018

Citaat van de dag

"Een dagboek is een boek van niet verzonden brieven."

Hugo Raes (1929-2013)

Hugo Leonard Siegfried Raes was een Vlaams prozaschrijver en dichter.

Verwijderd