Een freule van dertien
Hofschandalen in de negentiende eeuw
Madelon Djajadiningrat
In het jaar 1820 worden twee kinderen, een jongetje van 2 jaar en zijn babyzusje, onder geheimzinnige omstandigheden opgenomen in de Kolonie van de Maatschappij van Weldadigheid in Drenthe.
Over de achtergrond van beide kinderen wordt sindsdien gespeculeerd. De anders zo volledige archieven van de Kolonie geven in dit geval nauwelijks informatie en het document dat de oplossing zou moeten brengen, blijkt uit de Bibliotheek van de Universiteit van Amsterdam ontvreemd te zijn!
De schrijfster volgt het spoor terug en stuit op de ingewikkelde geschiedenis van de familie de Liedel met vertakkingen in Rotterdam, Limburg, tot in het Habsburgse rijk van Keizer Frans I. Het verhaal speelt zich af in de eerste helft van de negentiende eeuw in het nog jonge Koninkrijk der Nederlanden.
De auteur vertelt het verhaal op basis van de schaarse gegevens die bekend zijn. Het leven van de familie De Liedel wordt beheerst door twee geheimen. Eén geheim wordt ontsluierd. Het andere blijft een raadsel dat velen geïntrigeerd heeft, maar nimmer is opgelost.
Tenslotte geeft de laatste rentmeester van de familie zijn kijk op de gebeurtenissen.
Madelon Djajadiningrat is historisch antropologe en schrijfster van onder meer de roman Vorst tussen twee Werelden
Recensie
In 1818 en 1820 schenkt een (buitenechtelijke) freule in op kasteel Annadael in Limburg het leven aan achtereenvolgens een zoon en een dochter. De vader zou prins Willem zijn, de latere koning Willem II. Hij heeft het meisje voor het eerst bezwangerd toen zij dertien was.
Rondom dit gegeven, dat op schaarse en onbetrouwbare historische bronnen is gebaseerd, weeft Madelon Djajadingrat deze historische geromantiseerde studie. Hoofdpersoon is de freule Marianne (1804-1878), maar ook haar moeder Eleonore (uit een roemrucht Oostenrijks geslacht) en haar vader Pieter de Liedel, die getrouwd is met Eleonores zuster Annette, spelen een belangrijke rol.
Al deze mensen hebben echt bestaan, net als de latere rentmeester van Annadael, waar zich het verhaal grotendeels afspeelt. Die rentmeester staat centraal in het afsluitende, wat onduidelijke hoofdstuk. Het is verder een aardige en onderhoudende vertelling, waarin de prins wordt afgeschilderd als charmant en als een 'koude opportunist'. Midden in het boek is een fotokatern opgenomen met afbeeldingen van kastelen en personen die in het verhaal een rol spelen. Kleine druk.
J. van Bree
ISBN 9789061006534 | Paperback | 176 pagina's | Uitgeverij Ad Donker | oktober 2011