U hebt mij den weg gewezen
Herman de Man & Gé Vaartjes
Herman de Man behoorde tot de grote schrijvers van zijn tijd toen hij in 1946 bij een vliegtuigongeluk om het leven kwam. Nu, vijftig jaar later, is hij bijna vergeten. Ten onrechte. Herman de Man, pseudoniem van Herman Hamburger, was een fascinerende tragische figuur wiens leven en werk niet in de vergetelheid thuishoren. Zijn correspondentie met Stijn Streuvels is daar het bewijs van. De Man zocht als beginnend schrijver contact met Streuvels, zijn grote Vlaamse voorbeeld. In de bevlogen brieven die De Man jarenlang aan hem schreef komen de belangrijkste elementen uit zijn tumultueuze bestaan aan de orde: de ontwikkeling van zijn schrijversschap, zijn gezinsleven, de Tweede Wereldoorlog, die hem van zijn vrouw en vijf van zijn kinderen beroofde.
Recensie
Negendertig brieven van de schrijver Herman de Man (1898) aan de door hem bewonderde, veel oudere Vlaamse collega Stijn Streuvels (1871-1969). De eerste brief dateert van december 1922, als De Man 24 jaar oud is. Ze is ontroerend dwepend. De laatste beschrijft de verschrikkingen die Herman de Man, een tot het katholicisme bekeerde van joodse afkomst, in de Tweede Wereldoorlog heeft meegemaakt. Zijn vrouw en vijf van zijn kinderen zijn omgekomen in een concentratiekamp, terwijl hij zelf, buitenslands verkerend in mei 1940, gezworven heeft van het ene land naar het andere. Deze brief is van december 1945.
In 1946 is De Man omgekomen bij een vliegtuigongeluk.
De brieven van Streuvels zijn in de oorlog verloren gegaan.
Minutieus, bijna overdadig annoteert Gé Vaartjes. Een beeld van De Man en zijn betekenis krijg je niet.
(Biblion recensie, Dr. N. van der Heijden-Rogier.)
ISBN 9789041401137 paperback 144 pagina's Ambo/Anthos Uitgevers 1996