Hermann Hesse - Peter Camenzind

Je kan de raderen ook symbolisch zien. Tussen de raderen van wat van je verwacht wordt.

Bernadet

Rotor schrijft:

De dood is niet bepaald een neven thema in het werk van Hesse, het behoort zondermeer tot de grote thema's in zijn werk

Als je goed leest, heb ik dat helemaal niet gezegd, Roel.

Ik schreef:

Thema's die in latere boeken terugkomen vind je ook hier: o.a. (een klein neven-thema, maar het viel me op) de fascinatie voor iemand die sterft (nav de dood van zijn moeder). Klinkt heel luguber maar in het boek komt het zo niet over.

Eerst en vooral heb ik het niet over het thema de dood maar over iemand die aan het sterven is, en dat is heel wat anders, en de fascinatie ervoor van de hoofdpersoon (in alle drie de boeken). Dat gaat van het beschrijven van het sterven(beschrijving van gelaatsuitdrukking) tot het proberen te interpreteren wat zich in het hoofd van de stervende afspeelt.

Dat is zeker geen hoofdthema, tot hier toe toch niet in Camenzind, daarom zei ik : vind je ook hier, het beslaat hooguit 1 à 2 pagina's en er wordt weinig naar terugverwezen; daarom ook noemde ik het een neven-thema.

Geef eens een voorbeeld van een beetje naïef.

Er waren inderdaad een aantal zinnen die ik wat naïef vond, jammer genoeg heb ik ze niet aangstipt want het is een boek van de bib.

Als ik tijd heb, zoek ik ze eens op (maar nu nogal druk, en ik lees momenteel alleen 's avonds in bed), hopelijk vind ik ze terug.

Groetjes. Tiba.

Tuurlijk Bernadet, het is natuurlijk ook symbolisch bedoeld, maar tevens ook letterlijk, want de personages lopen behoorlijke averij op, soms zelfs dat het niet eens meer na kunnen vertellen.

Bernadet schreef : Je kan de raderen ook symbolisch zien. Tussen de raderen van wat van je verwacht wordt.

Bernadet

Ja, ik weet wat je bedoelt. Hesse gaat diep op het gelaat van iemand die stervende is. Mijn vermoeden is dat Hesse hier zo op in gaat, omdat hij op deze manier de hervonden of gedeeltelijk hervonden band van de levende en de stervende wil benadrukken.

Ik wacht op de naieve zinnen.

groeten,

Roel

tiba schreef : Rotor schrijft:

De dood is niet bepaald een neven thema in het werk van Hesse, het behoort zondermeer tot de grote thema's in zijn werk

Als je goed leest, heb ik dat helemaal niet gezegd, Roel.

Ik schreef:

Thema's die in latere boeken terugkomen vind je ook hier: o.a. (een klein neven-thema, maar het viel me op) de fascinatie voor iemand die sterft (nav de dood van zijn moeder). Klinkt heel luguber maar in het boek komt het zo niet over.

Eerst en vooral heb ik het niet over het thema de dood maar over iemand die aan het sterven is, en dat is heel wat anders, en de fascinatie ervoor van de hoofdpersoon (in alle drie de boeken). Dat gaat van het beschrijven van het sterven(beschrijving van gelaatsuitdrukking) tot het proberen te interpreteren wat zich in het hoofd van de stervende afspeelt.

Dat is zeker geen hoofdthema, tot hier toe toch niet in Camenzind, daarom zei ik : vind je ook hier, het beslaat hooguit 1 à 2 pagina's en er wordt weinig naar terugverwezen; daarom ook noemde ik het een neven-thema.

Geef eens een voorbeeld van een beetje naïef.

Er waren inderdaad een aantal zinnen die ik wat naïef vond, jammer genoeg heb ik ze niet aangstipt want het is een boek van de bib.

Als ik tijd heb, zoek ik ze eens op (maar nu nogal druk, en ik lees momenteel alleen 's avonds in bed), hopelijk vind ik ze terug.

Groetjes. Tiba.

omdat hij op deze manier de hervonden of gedeeltelijk hervonden band van de levende en de stervende wil benadrukken.

Ik snap niet wat je daarmee bedoelt, Roel

Even terzijde:

In "raad de dichter" ging het vandaag over een een gedicht van Kopland.

Heb daardoor even de bundel "een man in de tuin" ter hand genomen.

Daarin een gedicht (titel: "anatomisch verslag) over de dood van zijn moeder:

Ik zat te kijken naar het sterven

van mijn moeder, haar gezicht was al leeg

maar ze ademde nog - ga toch dacht ik, verlaat

in godsnaam dat lichaam- en ze ging

Zelfde onderwerp als bij Hesse, maar vanuit een ander gezichtspunt.

Bij Hesse is er vooral de nieuwsgierigheid naar wat zich bij iemand afspeelt bij de overgang van leven naar dood, voor zover ik me herinner.

Bij Kopland is die nieuwsgierigheid er niet (als arts kent hij de dood wellicht goed), alleen deernis en het verlangen dat de pijn (voor moeder én kind) nu eindelijk voorbij is.

Deze toevalligheid van eenzelfde onderwerp wou ik toch even melden.

Groetjes. Tiba.

Hallo Tiba,

Wat ik hiermee bedoel is dat de hoofdpersoon en zijn moeder door allerlei omstandigheden uit elkaar zijn gegroeid en elkaar weer bij het sterfbed van zijn moeder hervinden.

Dank voor het citaat.

Ik denk dat de fascinatie voor een gelaat van een stervende een universeel iets is. Er wordt in boeken vaker uitgebreid overgeschreven, ook in films zie je het. Dat komt denk ik omdat een gezicht boekdelen spreekt, alle emoties van een persoon tonen zich, zeker tijdens het sterven (lees Rosshalde maar) door middel van het gezicht. Maar het is ook wel zo dat bij Hesse en ook bv bij Vestdijk dit zich nog extra intensiveert.

Je mag zelfs zeggen dat dit symtomatisch is voor romantische literatuur. Ik herinner me het ook van de sterfscene in The mysteries of Udolpho van Ann Radcliffe uit 1794 waar ik nog altijd in bezig ben.

De victorianen trokken dit beeld zelfs door tot na de dood en waren gefasicineerd van doodsbeelden, foto's van opgebaarden. Ik heb er een aantal gezien en die foto's stralen een merkwaardige sfeer uit.

Ik kan nog niet geen commentaar geven op jou bewering dat Hesse een fascinatie zou hebben voor de overgang van leven en dood, daarvoor moet ik nog veel meer over de mens Hesse te weten komen. Het is me te complex ook daar al uitsluitsel over te kunnen geven.

groeten,

Roel