Thema mei 2016 is... Eendere liefde

Citaat van de dag

Voor het tekort in boeken zocht ik een verklaring bij jongens en bij gemis aan jongens vind ik bij boeken troost.

Gerrit Komrij

Mystiek lichaam

Frans Kellendonk

Mystiek lichaam beschrijft een jaar uit het leven van het gebroken gezin Gijselhart, dat model staat voor de Nederlandse samenleving aan het eind van de twintigste eeuw. Vader Gijselhart, een bejaarde weduwnaar, is belust op geld en macht over zijn naaste omgeving. Dochter Magda, alias Prul, kiest voor het bewust ongehuwde moederschap, maar zal zich ten slotte alsnog verenigen met de joodse vader van haar kind. Zoon Leendert, die in New York in kunst handelde, keert als aidspatiënt terug in de schoot van de familie, maar is daar niet echt welkom. Geen van de personages ontkomt aan de spot en het sarcasme van de schrijver.



Recensie

De rijke, bejaarde weduwnaar Gijselhart heeft twee kinderen: Magda, alias Prul, ziekenhuisarts, onaantrekkelijk en ongetrouwd, en Leendert, gevierd kunstcriticus in New York en homoseksueel. Met de vanwege zijn Joodse afkomst uit het ziekenhuis weggepeste KNO-arts Bruno Pechman, die bij haar een kind verwekt, is Prul de draagster van de levensdrift, terwijl Gijselhart en zijn zoon, die met AIDS besmet raakt, de doodsdrift belichamen. Kellendonk problematiseert in dit boek de homoseksualiteit door die als doodlopende weg voor te stellen, naast de vruchtbare heteroseksuele relatie. Dit, maar meer nog het ironisch negatieve beeld dat hij van het personage Pechman geeft, ontketende aanvankelijk nogal heftige negatieve reacties in de kritiek ('weerzinwekkende onzin', 'antisemitisme') en deed de discussie over literatuur en ethiek weer eens oplaaien. Inmiddels wordt de roman beschouwd als het beste werk van de jonggestorven Nederlandse schrijver (1951-1990) en een moderne Nederlandse literaire klassieker.

Redactie Biblion

ISBN 9789021459400 | Paperback | 192 pagina's | Querido | juni 2015

Citaat van de dag

Wat in de heterowereld gebeurt als tragedie, herhaalt zich in de homowereld als klucht.

Frans Kellendonk

Uit: Mystiek lichaam

Onderstroom

Bart Yates



Na jaren afwezigheid keert Tommy terug naar het kustplaatsje Walcott om zijn broer Nathan te bezoeken. De twee broers zijn opgegroeid in dit slaperige toeristische provinciestadje en Nathan woont nog steeds in het huis dat ooit door hun grootvader werd gebouwd, terwijl Tommy naar New York is getrokken voor de opwinding van het leven in de stad.

Tommy is uitbundig en lichtzinnig van aard. Hij is charmant en onweerstaanbaar, lokt mannen zijn bed in met zijn verleidelijke glimlach en gooit ze er net zo snel weer uit. Nathan daarentegen is beheerst en zwaarmoedig. Maar allebei worstelen ze met de gebeurtenissen uit het verleden die hen elk op een andere manier hebben getekend.

De terugkeer van Tommy - met in zijn kielzog drie vrienden met elk hun eigen problemen - brengt het evenwicht dat Nathan gevonden dacht te hebben aan het wankelen. Het verleden komt in flarden terug en confronteert hem met dingen die hij liever was vergeten. En dan duikt Simon op in hun leven, vijftien en een leerling van Nathan. Hij doet de gebeurtenissen in een stroomversnelling belanden en het verleden haalt hen in als een vloedgolf. De bekrompen seksuele moraal in Amerika maakt een vreselijke ontknoping onvermijdelijk.

Recensie

De Amerikaanse musicus en schrijver Bart Yates (1962) publiceerde drie romans waarvan "Onderstroom" (2006) de tweede is. Het verhaal gaat over de liefde van twee broers en hun strijd met het verleden (een verknipte vader) in het aangaan van nieuwe relaties. De ene broer wordt verliefd op een leerling van de andere. Dit alles in het decor van een maatschappij waarin geweld wel mag en homo-erotiek niet.

Een briljant geconstrueerd verhaal (in de traditie van John Irving) zonder losse eindjes en met geloofwaardige, psychologisch interessante personages. De toon van diepe ernst en humor ontroert en sleept de lezer mee. Het knappe van deze homoroman is dat hij niet alleen over "het probleem homoseksualiteit" gaat, maar dat de thematiek breder is en dieper ligt. De vertaling is, op wat idiomatische eigenaardigheden en redactionele slordigheden na, alleszins adequaat. Een tragisch, onthutsend en prachtig boek. Paperback; vrij kleine druk.

Drs. Cees van der Pluijm

ISBN 9789490952006 | Paperback | 312 pagina's | Uitgeverij Epo | mei 2013

vertaald door Johanna Pas

Citaat van de dag

Wat in de heterowereld gebeurt als tragedie, herhaalt zich in de homowereld als klucht.

Frans Kellendonk

Uit: Mystiek lichaam

Enerzijds klinkt het als een interessant boek, maar aan de andere kant schrikt de vergelijking met Jon Irving me af. Ik heb een keer getracht een boek van hem te lezen, maar ik vond het allemaal zo opgelegd, met vooral een verzameling uiterst vreemde figuren, dat ik er snel mee gestopt ben.