Later dan beloofd... solly.
Ik vervloek de rivier des tijds is mijn kennismaking met Petterson. Zijn veelgeprezen
Paarden stelen ben ik al heel lang van plan te lezen, maar het kwam er maar steeds niet van. Vanwege de goede recensies heb ik dit boek een paar weken geleden aangeschaft, toen ik een paar onverwachte boekenbonnen ontving en ik moet zeggen... ik had ze slechter kunnen besteden!
Om de een of andere morbide reden, houd ik niet zo van netjes opgebouwde, aan het eind keurig afgehechte verhalen en dus valt dit boek bij mij 'in de pul'.
Ik vervloek de rivier des tijds geeft me het idee, dat ik een tijdje in het hoofd van Arvid heb mogen meebeleven en mee(over)denken wat hij beleefde en overdacht. Het levert een heel boeiend boek op, met allerlei fascinerende voorvallen, die later soms geduid (zouden) kunnen worden. Vooral de relatie tussen zijn moeder en hem is mooi, maar vooral ook realistisch beschreven.
Het meest fascinerende, voor mij, is wel zijn keuze (op jonge) leeftijd voor het communisme. Ik denk dat dat komt, omdat ik zelf net te laat geboren ben om me door dat idee, die ideologie, te kunnen laten grijpen. De misdaden van Stalin en Mao waren, op het moment dat ik mijn (late) tienerjaren beleefde, al zo bekend dat ik het me niet kon voorstellen dat 'het communisme' iets goeds was. Tot ik een paar jaar geleden o.a.
The golden notebook van Lessing las en besefte hoe aanlokkelijk het idee in die tijden moet zijn geweest.
En ook voor Arvid is het een aanlokkelijk idee.... maar toch anders. Er zit iets kinderlijks, bijna kinderachtigs aan zijn invulling van het communisme. Het is niet doorleefd, het is buitenkant en ik denk dat zijn moeder hem dat verwijt. Dat ze hem daarom niet serieus kan nemen. En zo lijkt zijn huwelijk ook niet echt. Alsof hij getrouwd zijn speelt... het is net alsof hij overal buiten staat en zo nu en dan halfslachtige pogingen doet om echt te leven, anderen echt binnen te laten, maar daar eigenlijk niet in slaagt...
Ik moest overigens wel glimlachen om dit stukje uit een artikel in The Guardian van een jaar terug:
Per Petterson remembers the last thing his mother said to him. It was in April 1990. She had just finished reading his first novel, Echoland, which had been published in Norway the previous year. "She said: 'Well, I hope the next one won't be that childish.'
Niet om het feit dat dit het laatste was, dat zijn moeder tegen hem zei, maar om wat ze zei. Als je al niet weet dat Petterson's boeken veel autobiografische elementen bevatten, dan weet je het nu ... Arvid's moeder had precies zo gereageerd, denk ik

.