Canto 11 Louteringsberg.

Korte inhoud.

De hoogmoedige schimmen parafrazeren onder het torsen het “Onze Vader”-gebed.

(Hetgeen strikt genomen blasfemie is : een gebed kan je niet beter maken.

En daarbij : een gebed is op zich al blasfemie : want het wil Gods oordeel beïnvloeden en erkent het niet als optimaal.)



Dante zegt dat wanneer men in het vagevuur kan bidden, men dat dan op aarde dat nog veel beter moet kunnen.

Vergilius vraagt hen tussen twee gebeden door de kortste weg naar boven, naar de tussentrap.

Omberto Aldobrandesco antwoordt.

Zijn hoogmoed op aarde was zo groot als zijn mensenverachting.

Een ander diepgebogen zeulende schim de miniatuurschilder Oderisi herkent Dante.

Een bespiegeling over de relativiteit van kunstenaarsroem volgt.

(Vers 100-102)

Non è il mondan romore altro ch'un fiato

di vento, ch'or vien quinci e or vien quindi,

e muta nome perché muta lato.

De wereldse faam is niets anders dan een windzucht

die dan eens hier dan eens daar komt

en van naam verandert met de richting.

Oderisi heeft het ook over Provenzano Salvani die het vanuit het voorvagevuur tot hier in de eerste purgatorische rondgang bracht omdat hij ooit nederig bedelde om een vriend uit de gevangenis vrij te kopen.

Dat is bijzonder ik had ook vers 100-102 aangestreept

Weet dat aardse roem als wind vergaat

Die blaast aan deze, dan aan gene zijde

En zich per richting anders noemen laat.

Het 'Onze vader' gebed mag een blasfemie zijn maar ik vind het wel prachtig geschreven zoals het hier staat.

Het verwondert Dante dat Provenzano Salvani door één daad al op de eerste purgatorische rondgang is... mij ook eigenlijk.

Dante meet aldoor met zijn eigen maten, heeft die Salvani een negatieve invloed gehad op Dante's leven? Is er daarom zijn verwondering?

Bernadet

Ik denk dat Dante's verwondering vooral stoelt op het feit dat Provenzano Salvani door één "grote" daad aan de hel ontsnapt en zich reeds op de eerste louteringsrichel van het vagevuur bevindt.

Het kan duiden op het feit dat Gods louteringswegen ondoorgrondelijk zijn.

Maar misschien is het gewoon een vertellers-truk : Dante stelt zijn eigen schrijvershand in vraag, dat geeft een realistischer toets aan het verhaal.

g

Ik denk eerder dat Dante's louteringswegen ondoorgrondelijk zijn.

Bernadet

En ik hoop, B'trice, dat Dante's ondoorgrondelijke wegen een beetje louterend voor je zijn.

Ik ben blij dat ik weer begonnen ben, de hel vond ik niet echt prettig lezen vanwege alle gruwelijkheden. Ik zit af en toe te genieten van de mooie taal en de mooie beelden (letterlijk en figuurlijk) die Dante oproept.

Bernadet