Canto 19 De hel

Korte inhoud.

Achtste hellekring, 3de ringgracht :

de simonisten ( muntslaanders uit de kerkelijke diensten)

steken ondersteboven in bodemloze doopvonten

terwijl vlammen hun kuiten en zolen likken.

(Een doopvont is eigenlijk een gevuld Danaïdenvat.)

Eéntje wordt meer getuchtigd dan anderen en dat wekt Dante’s aandacht.

Vergilius draagt Dante naar beneden alwaar deze met het hoofd van het slachtoffer in casu paus Nicolaas III kan spreken.

Dit zou de eerste paus zijn die niet alleen zichzelf verrijkte maar zijn hele clan ambtshalve liet meeplunderen.

Hij zal dieper de helgrond worden ingedreven door zijn kerkelijke opvolger in simonie.

Dante geeft hem een uitgebreid standje – hetgeen in de hel eigenlijk overkill is.

Allegorie van Rome of/en de Kerk als vrouw met zeven heuvelen of sacramenten.

Daarna draagt Vergilius Dante voldaan weer naar boven tot op de kam die de volgende ringgracht ontsluit.

vers 2

U die het huis Gods, dat moet zijn beheerd

Het woord God mocht toch niet uitgesproken worden?

Bernadet

Beste Berna –trice,

Dante spreekt Gods naam niet uit in de hel maar in het vertrek waar hij zijn reisverslag neerschrijft.

Hij kijkt voorzeker een ogenblik recht voor zich uit,

boven zijn ganzenveer en perkament,

in een zwak en filosofisch moment.

Vs 52-57.

“Ed el gridò: «Se' tu già costì ritto,

se' tu già costì ritto, Bonifazio?

Di parecchi anni mi mentì lo scritto.”

“En hij schreeuwde : Ben jij het reeds die hier staat ?

Ben jij het reeds die hier staat, Bonifaas ?

Heeft het boek me zoveel jaren voorgelogen ?”

Nicolaas houdt Dante verkeerdelijk voor Bonifaas

die volgens het boek der lotsbestemming - waarin de doden vrijelijk mogen grasduinen -

enkele jaren later pas zou overlijden.

“Hebt u de mooie vrouw al prijsgegeven

Die u bedrieglijk om haar geld en goed

Verleid hebt en tot ontucht hebt gedreven?'”

Is Nicolaas nu door de kerk verleid of andersom?

bernadet

De “u” is hier onderwerp van de zin, geen lijdend of meewerkend voorwerp.

De Kerk of / en Rome als vrouw zou door Nicolaas verleid en misbruikt zijn, niet omgekeerd meen ik.

Eerst is Nicolaas erin geslaagd van verkozen te worden (de Vrouwe verleid),

daarna heeft hij het ambt misbruikt ( ontucht met de Vrouwe bedreven).

De volgende corrupte pauzen zullen bovenop Nicolaas worden geheid.

Zij zijn tenslotte de elkaar opvolgende steunpilaren, rotsen, of hoekstenen waarop Christus zijn Kerk zou bouwen...

Daar komt nog bij dat Boniface en Clemens waarschijnlijk wel geen magere ascetische typetjes geweest zullen zijn.

gg

8e hellekring Tekening Gustave Doré