Dief van de duivel, miskleun van de Zoen-jury
Als verzamelaar van bekroonde kinderboeken las ik onlangs het boek van Mikael Engström, Dief van de duivel. Het boek kreeg in 2007 de zilveren zoen. Voordat die zoen uitgedeeld was, stond al op de omslag: Nieuw boek van Zilveren Zoen winnaar!
Engström had namelijk al eerder, in 2005, een zilveren zoen gewonnen met zijn boek Tobbe.
Het boek begint met een potloodventer.
Daarna volgen alle mogelijke problemen waar tieners mee te maken kunnen hebben: sleur op school, drankmisbruik, criminaliteit, drugsgebruik, pesten, vrijen zonder condoom en de daarop volgende angst voor zwangerschap, joy riding, lover boys, zwervers, nazisme/racisme, gescheiden ouders, depressieve moeder.
Een betrekkelijk klein groepje scholieren maakt het allemaal mee.
Dat is al merkwaardig. Nog merkwaardiger is dat veel van hun activiteiten zonder gevolgen blijven. Het toppunt is wel het in de prak rijden van een gestolen auto in dronken toestand. Hoewel er gewonden zijn, blijkt nergens dat er politie bij geweest is, of een ziekenwagen. Het leven van alledag gaat gewoon verder.
Ander voorbeeld: Seppo, een van de hoofdpersonen, breekt in opdracht van een malafide handelaar boxen open in een rij flatgebouwen. Dag in dag uit doet hij dat, zonder gepakt of zelfs maar opgemerkt te worden.
Je vraagt je af waar de politie mee bezig is.
Dat blijkt ook: Seppo komt op een keer bij het politiebureau aan om een bepaalde agent, die hij goed kent, te spreken. Hij is niet te bereiken, krijgt hij aan de balie te horen. Als hij doorzet en uiteindelijk verder komt, blijkt de agent bezig met het repareren van een boot.
Nog gekker wordt het al;s diezelfde agent aan het einde van het boek wordt aangesteld als begeleider van Seppo, die dan al erg ver van de normale paden is afgeraakt.
Door de dichtheid van de problemen, worden ze nauwelijks uitgewerkt. Het verhaal blijft dardoor oppervlakkig en ook de personen blijven oppervlakkiger figuren.
Hakan is plotseling verdwenen. Waarom is niet duidelijk. Eva verandert van een met 'plasamoebe' gepest meisje plotseling in een gothic type. De potloodventer blijkt een leraar, maar zijn beweegredenen blijken nergens.
De jury roemt ook nog de taal van het boek. Ook die kan ik niet geweldig vinden. De toms op een drumstel pauken noemen, kan een fout zijn van de vertaler. Maar ik weet niet wat ik me voor moet stellen bij deze zin:
Zware, natte sneeuw vlijde zich als een dun vliesje van kleffe, waterig pap op de grond. (p.186).
Alles bij elkaar is het onbegrijpelijk dat een jury voor dit boek heeft gekozen.
Frans Hollander