Het psalmenoproer

Het verhaal staat al hier op de site... ik bespaar me het maken van een samenvatting, het zou ook ondoenlijk zijn voor mij. Er zit zoveel in en dat wil ik dan allemaal noemen... Dus van de achterflap:

“In 1773 werd er in de gereformeerde kerken in Nederland ter vervanging van de eeuwenlang gezongen psalmberijming van Petrus Datheen een nieuwe berijming ingevoerd. Er was verzet, maar niet grootschalig. Anders werd dat toen men ook de wijze waarop de psalmen gezongen werden, wilde reformeren. Het was gebruikelijk de psalmen uiterst langzaam te vertolken; kerkgangers mochten zelf versieringen aanbrengen en vrijelijk uithalen toevoegen of eindnoten lang aanhouden. Deze zogenaamde lange zingtrant wilde men vervangen door een korte. Overal in Nederland sloeg de vlam in de pan. Dominees werden met stoven bekogeld, kerkvoogden bedreigd. In Zeeland kwam het tot ernstige ongeregeldheden, maar de grootste psalmenoproeren deden zich voor in Vlaardingen en vooral in Maassluis. Uiteindelijk moest de baljuw van Delft er met een troepenmacht aan te pas komen om daar de orde te herstellen."

In deze maalstroom volgen we het kleine jongetje Roemer Stroombreek die al jong valt voor Anna de nettenboetster, maar moet trouwen met de pronte Diderica Croockewerff. Dit huwelijk blijft kinderloos, maar Roemer krijgt wel een zoon bij Anna na een verpozen op de dijk. Die zoon is een van de grote raddraaiers. Hij zal echter nimmer te weten komen dat hij de zoon is van Stroombreek.

Iedere keer dat ik weer in het boek keek om geen fouten te maken in de samenvatting, zat ik weer te lezen.
Ik vind het prachtig! Ik geniet steeds opnieuw van de taal, moet glimlachen om het gebruik van die oude woorden en ook het verhaal op zich: er staat zoveel beschreven dat ik steeds dingen opmerk die ik eerder niet gezien heb. Nu even commentaar zonder rotors verslag te lezen.

Er werd in kritieken gezegd dat het niet kon: een reder die zoveel interesse had voor de natuur om hem heen. Dat vond ik zo'n flauwekul! Alsof mensen slechts een enkele interesse mogen hebben en dat moet dan hun werk zijn.

Ik vind het ook prettig om in een boek historische achtergrond mee te krijgen. Nou hier krijg je dat volop. Tot in alle details krijg je voorgelegd wat er gebeurd is. Gelukkig geeft 't Hart zelf ook al aan dat het waarschijnlijk niet de zingtrant geweest is die de echte oorzaak van de rellen was, het zou toch erg ongeloofwaardig zijn...
Er is ook een parallel te trekken met de moderne tijd: de (haring)visserij, die moet inkrimpen omdat er anders geen vis overblijft! Toen al!! De twijfel aan de letterlijke duiding van de Bijbel, waar we in deze tijd vooral de tekst van de Koran willen duiden.
Ach, en citaten.. er zijn zoveel zinnen die ik mooi vind, zoveel stukjes die de moeite waard zijn. Ik zou het hele boek willen aanhalen.. "het gramstorig grauw" "seditieuze toontjes" "rinkelrooiers"...enz enz...

En deze: wat een heerlijk stuk tekst!!

“Ge wilt dat ik u uitmelk? Da's pure onnatuur! Dan zoekt ge maar een ander. Wat denkt ge wel? Laatst had ik ook al zo'n opgepronkte heer die wou dat ik z'n boegspriet uitschudde. Ge houdt me toch niet voor een nachtloopster? Zuiverder dan een maagd ben ik. Weet wel dat ik gezocht ben, want wie met mij op de stronk verkeert, geneest juist van een druiperdje, dat is hier in 't bos alom bekend, en dan wilt ge... nee, vurig hondje, daaraan begin ik niet, handcatechisatie, het Wilhelmus met de vuist... hoe durft ge mij daartoe te persuaderen?”

Hardcover | 288 Pagina's | Arbeiderspers | 2006 ISBN: 9029564083

© Marjo

Reageren? Klik hier!