Alleen op zee
Michael Morpurgo

Dit boek wordt geschaard onder de kinderboeken maar menig boek voor volwassenen kan niet tippen aan dit boek. Het is eerder een leefijdloos boek, geschikt van 10 tot 100 jaar.

De zesjarige Arthur Hobhouse is een weeskind en wordt, zoals zoveel Britse weeskinderen, na de Tweede Wereldoorlog op een boot naar Australië gezet. Het enige wat Arthur zich herinnert is dat hij waarschijnlijk uit Bermondsey, Londen komt. Om zijn nek hangt een touwtje met een sleuteltje. Vaag weet hij dat hij die van zijn zus Kitty heeft gehad, het sleuteltje is heilig voor hem, het is zijn gelukssleuteltje. Het is ook het enige wat hij nog heeft van zijn familie.

Op de boot ontmoet hij de oudere Marty, die zijn grote vriend wordt. De jongens zijn onafscheidelijk. Ook in Australië zorgt Marty er voor dat ze bij elkaar blijven. Samen met een stel andere kinderen worden zij gedropt in the middle of nowhere bij een geloofsfanaat Mr. Bacon (Piggy Bacon) die hen hel en verdoemenis toezegt bij elke ongehoorzaamheid. De kinderen worden onmenselijk behandeld, alleen Ida, de vrouw van de Mr. Bacon, is hen behulpzaam voor zover zij kan. Ook zij wordt gestraft voor elke 'misdaad' die zij begaat.
Na jaren ellende weten Arthur en Marty daar weg te komen en dan breken er gelukkiger tijden aan bij een bijzondere vrouw, Megs,  die de twee jongens als haar kinderen behandelt. Het is alsof ze in het paradijs zijn aangekomen. Dankzij Megs ontdekt Arthur zijn talent voor boten bouwen en zijn liefde voor zeilen. Maar kinderen worden volwassen en zullen hun eigen weg moeten zien te vinden.

Arthur gaat naar zee en later bij de marine maar na allerlei gebeurtenissen (Vietnam)  stopt hij daarmee. Hij vindt het moeilijk de juiste draai te vinden. Na veel vallen en opstaan vindt hij uiteindelijk rust. Het sleuteltje heeft hij nog, weliswaar niet meer om zij nek maar wel zorgvuldig weggeborgen. Het betekent nog steeds veel voor hem. Al die tijd heeft hij ook het voornemen om naar Engeland te gaan om zijn zus te zoeken maar dat stelt hij maar uit. Totdat zijn dochter Allie samen met hem naar Engeland wil zeilen om daar te gaan zoeken naar Kitty.

Dit schitterende verhaal is opgedeeld in twee delen. Aanvankelijk wordt het verteld door Arthur en later door Allie.
Allie gebruikt allerlei huidige communicatiemiddelen om haar verhaal te vertellen, zoals satellietverbinding, automatische piloot, e-mail etc. Ook haar verhaal is schitterend, ontroerend en aangrijpend. Toch is het geen sentimenteel boek geworden. Dingen gebeurden en iedereen moest doorgaan.

Michael Morpurgo heeft zich goed weten in te leven een Arthur, een kind dat alles kwijt is en zich moet zien te redden in een nieuw land. In zijn nawoord schrijft Morpurgo, die gesprekken heeft gevoerd met mensen die als kind op de boot werden gezet naar Canada, Nieuw Zeeland of Australië o.a. het volgende:

"De vraag die de meeste voormalig jonge migranten zich het meest stellen is: "Wie ben ik?" De meesten van ons zijn op de Britse eilanden uit Britse ouders geboren. [...] Door deze ene verordening werden we beroofd van onze ouders en onze broertjes en zusjes. We werden beroofd van grootouders en verdere familieleden. We werden beroofd van onze nationaliteit, onze cultuur en ons geboorterecht. Velen van ons werden beroofd van hun familienaam en zelfs van hun geboortedatum. [...] we werden migrantenjongen nummer 'zo en zo' genoemd, of migrantenmeisje nummer 'zo en zo'.
Hartverscheurende verhalen als deze hebben mij ertoe aangezet mijn verhaal te schrijven.

Michael Morpurgo."


De oorspronkelijk titel Alone on a Wide Wide Sea is een regel uit het  gedicht The Rime of The Ancient Mariner van Taylor Coleridge. Het gedicht heeft grote betekenis voor zowel Arthur als Allie.
Al met al is het een prachtig boek dat ik iedereen kan aanbevelen.

ISBN 978-90-501-6505-1 Paperback 239 pagina's | Clavis | juli 2008
Leeftijd vanaf 12 jaar Vertaald door Margot van Hummel

© Dettie, 12 september 2010

Lees de reacties op het forum en/of reageer, klik HIER