De reis van Sjaak Lemère
Ineke Mahieu

'Komt dat zien, komt dat zien!' schalde het over de Laan van Meerdervoort. 'Circus Santino! Spanning en sensatie voor groot en klein. Komt dat zien, komt dat zien!

Zo begint het boek over de elfjarige Sjaak die met zijn moeder in Den Haag  woont. Een vader is er niet. Sjaak blijft de hele week kijken naar het affiche en kent alle artiestennamen inmiddels uit zijn hoofd. Maar het zijn de jaren dertig, een financieel slechte tijd in Nederland, en de rest van de wereld. Ook bij Sjaak thuis hebben ze het niet breed maar na Sjaaks enthousiaste verhalen over de optocht door de Haagse straten bezwijkt moeder. Het spaarpotje wordt aangesproken en ze gaan naar het circus. Sjaak en zijn moeder genieten! Het is geweldig. De paarden, de levende kanonskogel, de leeuw met de jonge leeuwentemmer Leo, alles is even mooi. Tot Sjaaks stomme verbazing gaan ze de volgende dag weer naar het circus en de dag erop wéér. Het is de laatste dag dat ze kunnen gaan, vertelt zijn moeder, de dag erop gaat het circus verder. Die avond wordt Sjaak iets duidelijk, zijn moeder is verliefd op Louis, de levende kanonskogel.  Louis stuurt die winter brieven en kaarten en moeder straalt.
Financieel hebben ze het heel slecht die winter. Moeder hoeft steeds minder achter de naaimachine kruipen. De rijke mensen worden armer, ze hebben geen geld meer voor een naaister. Maar geld voor wasvrouwen hebben ze wel. Moeder wast en wast en wast. Het balkonnetje en het trapgat hangt steeds vol wasgoed. Maar ook dat levert uiteindelijk erg weinig op.
Gelukkig komt in de zomer van 1934 het circus weer naar Den Haag en Louis wil dat moeder bij hem komt wonen mét Sjaak! Moeder kan daar werken als kostuumnaaister voor het circus en Louis heeft voor Sjaak grootse plannen... als kanonskogel. Sjaak wil dat helemaal niet, hij wil kunstenaar worden, hij kan prachtig tekenen. Maar helaas Sjaak moet mee. Zijn oom Wim, die heel graag wilde  dat Sjaak bij hem en tante Hèlene kwam wonen geeft als afscheidscadeau een prachtige kist met teken- en schilderspullen. Sjaak weet dan nog niet hoe hard hij die kist nog nodig zal hebben en hoeveel die kist voor hem zal gaan betekenen.
Sjaak wordt dikke vrienden met Leo, de leeuwentemmer, nu zonder leeuwen, die maar een paar jaar ouder dan Sjaak is. In feite vindt Sjaak het circusleven wel fijn, iedereen is erg aardig voor hem,  alleen die Louis... De man wil maar steeds dat Sjaak samen met hem optreedt en Sjaak voelt daar niets voor. Eén keer als kanonskogel optreden was genoeg. Maar Louis blijft maar aandringen, hij wil naar Amerika met hem en zijn moeder. Uiteindelijk begrijpt Sjaak waarom Louis dat zo graag wilt en komt hij voor een erg moeilijk te nemen beslissing te staan.

Dit debuut is geweldig goed geschreven. De sfeer tussen moeder en zoon en later in het circus is bijna tastbaar. Sjaak beseft onmiddellijk dat door de verliefdheid van zijn moeder alles zal veranderen en hij houdt er rekening mee. In korte tijd groeit Sjaak uit tot een jongen die goed weet wat hij wil en daar ook de consequenties van inziet. Ineke Mahieu heeft uitstekend en af en toe met humor de gedachtes van de jongen weergegeven. Het had  een sentimenteel verhaal kunnen worden maar de schrijfster weet  precies de juiste toon te vinden zodat je je goed kunt verplaatsen in Sjaak. De slungelachtige Leo sluit je ook onmiddellijk in je hart evenals de hele circusfamilie.
Het is een heel mooi verhaal dat je nog lang zal bijblijven. Knap debuut!

ISBN 978-90-475-1096-3 Hardcover 175 pagina's (met kaart voorin het boek) Uitgeverij Van Holkema en Warendorf oktober 2009
Vanaf 11 jaar

© Dettie, 6 september 2010

Lees de reacties op het forum en/of reageer, klik HIER