Geerat Vermeij

Schelpen en beschaving
De evolutionaire zienswijze van
Geerat Vermeij


In Schelpen en beschaving geeft Geerat Vermeij zijn hoogstpersoonlijke evolutionaire zienswijze, die vooral gekenmerkt wordt door een vergelijk met economische processen waarin aanpassing aan veranderende omstandigheden om te overleven centraal staat.
Vermeij die vanaf zijn derde blind is, doet wereldwijd veel onderzoek aan schelpen en heeft op dat terrein veel ontdekkingen op zijn naam staan die zijn ziende collega’s ontgingen.  Door zijn sterk ontwikkelde tastzin kwam hij op het spoor dat veel schelpen littekens vertoonden die er op wijzen dat de diertjes, de makers van de schelpen met succes aanvallen van predatoren (dieren die zich voeden met andere dieren) wisten te overleven. De type littekens worden namelijk ook veel bij levende exemplaren gevonden.
Onderzoek aan littekens van fossiele schelpen, die in grote getale voorradig zijn in natuurhistorische musea over de hele wereld,  leverde een schat aan gegevens op en maakte veel duidelijk hoe in de loop van de evolutie schelpdragende organismen zich tegen predators te weer stelden. Schelpen in de tropen zijn bijvoorbeeld veel dikker dan in de gematigde zones omdat de selectiedruk in warme streken veel groter is, waarop de makers van de schelpen hun architectuur aanpassen, onder andere ook door veel meer stekelige uiteinden.


Jarenlange studie over dit soort evolutionaire processen culmineerde in een wereldbeeld waarin de natuurlijke strijd om het bestaan en het functioneren van de menselijke beschaving en de economie samenkomen. De les die we volgens Vermeij uit de natuur moeten leren is dat een bestaan waarbij we alle concurrentie willen uitbannen, leidt tot het volgende : ‘dan zouden we daarmee elke individuele stimulans smoren en uiteindelijk een monopolistisch armageddon uitlokken’.


De natuur leert ons ook dat concurrentie samenwerking absoluut niet uitsluit, integendeel de combinatie van beide leidt tot een toename van creativiteit en een hoger organisatieniveau. Dit boek bevat een schat aan wetenschappelijke informatie en een uitdagende visie hoe wij als mens tegen ons zelf aankijken.


ISBN 9789046808931 Paperback 352 pagina's | Nieuw Amsterdam | februari 2011

Zie ook http://www.wetenschap24.nl

© Cavendish, 10 mei 2011

Lees de reacties op het forum en/of reageer, klik HIER