Non-fictie

Het Geloofsinstinct
Het succes van religie
Nicholas Wade


Wie dacht dat religie onder invloed van de wetenschap een steeds minder belangrijke rol zou gaan spelen in het leven moet wel met verbazing constateren dat dit anno de 21e eeuw alles behalve het geval is. Belangrijke hedendaagse conflicten spelen zich af langs de scheidslijnen van religies, Jodendom, Christendom, Islam en binnen één denominatie (kerkgenootschap) tussen gematigden en zogenaamde fundamentalisten.


Volgens Nicholas Wade gaat het als het over religie gaat niet over rationele argumenten en ook niet of God wel of niet bestaat, het belangrijkste is het samenbindende element van religies die in de loop van de natuurlijke selectie de kans op voortbestaan vergrootte. Samenbindende elementen bestonden reeds vroeg bij de mens in de vorm van rituele dans, gezang en muziek. Mensen die goed met elkaar konden samenwerken hadden uiteraard een voordeel op diegenen die daar minder goed in waren. Afwijkend gedrag werd natuurlijk niet gewaardeerd, tenzij men in contact stond met het bovennatuurlijke zoals sjamanen, en werd aan banden gelegd door gedragslijnen, opgelegd door goden, waar strikt de hand aan moest worden gehouden.
Dit proto-religieuze gedrag is zo kenmerkend voor de mens over de gehele aardbol dat we volgens Wade wel kunnen aannemen dat het geloof in ons DNA terecht is gekomen. Het zal er dus wel nooit uit verdwijnen en dat zal waarschijnlijk ook niet wenselijk zijn. Net als taal zit religie dus waarschijnlijk in onze genen en er bestaat een theorie dat zij gelijktijdig zijn ontstaan om bedrog die taal mogelijk maakt onder controle te houden.


Nicholas Wade weet in dit vlot geschreven boek met talloze voorbeelden het idee dat religie verankerd ligt in onze genen aannemelijk te maken en geeft daarmee belangrijke stof tot nadenken voor een wereld die voorlopig zijn geloofsconflicten niet met wetenschappelijke argumenten of anderszins zal weten te overwinnen. Ik vermoed dat zelfs Darwin overtuigd zou worden dat geloof een instinct is.


ISBN 9789025434649 Paperback 334 pagina's | Uitgeverij Contact | juni 2010
Vertaald door Mieke Hulsbosch

© Cavendish, 4 oktober 2010

Lees de reacties op het forum en/of reageer, klik HIER