Een boekje van iets meer dan honderd 'halve' pagina's. Ik noem het halve
pagina's omdat het geen normaal boekenformaat is, maar misschien de helft
ervan. Je leest het dus tussen het eten en de afwas uit..
Het gaat over een Vlaamse jongen uit een eenvoudig en arm gezin, die volgens
de onderwijzer moet doorleren. Hij komt op het seminarie en wordt daar sterk
beïnvloed door meneer Servaes, een priester die geschiedenislessen geeft.
"hij schilderde Rusland af als een goddeloze hel. De Russen waren
gevaarlijke onmensen, riep hij uit, alleen maar erop uit om het christendom
uit te roeien."
Adriaan is erg beïnvloedbaar en gelooft alles. Als diezelfde priester hem
vraagt of hij geen lid wil worden van de katholieke studentenactie (KSA)
zegt hij ja. Die vereniging is Vlaamsgezind. Na de Eerste Wereldoorlog
betekent dat dat je anti-Frans bent, maar ook anti-Belgisch. Want België is
meer Frans dan Vlaams.
"Daar luisterde hij aandachtig naar de opzwepende woorden van politieke
leiders. De politiek is verrot, schreeuwden ze. Nieuwe partijen moeten de
macht grijpen, zoals dat in Duitsland gebeurd is.. De vertelden met ronkende
woorden over een Dietse eenheid, over Germaanse broedervolkeren, over de
verbondenheid van het Vlaamse met het Duitse volk: een Groot-Germaans rijk.
Ja, dat klonk goed, dat was de toekomst."
Niet vreemd is dan de stap die Adriaan tot groot verdriet van zijn ouders en
vriendinnetje zet: hij gaat als vrijwilliger bij de SS. Al tijdens de zeer
harde opleiding door Duitsers die helemaal geen rekening houden met de
idealen van een Vlaamse jongen komen de eerste twijfels.
Nog meer komen die als hij de vrome Russen in hun dorpjes ontmoet, en beseft
dat hij verkeerd voorgelicht is.
"hij was al lang niet meer de Adriaan van het Klein-Seminarie, laaiend van
enthousiasme voor het Groot-Germaanse Rijk, de kop dolgedraaid door Duitse
propaganda. Ooit was het oostfront een verre, romantische droom geweest. Een
ideaal dat zijn leven zou vullen: vechten tegen de goddeloze communisten. Nu
keek hij met andere ogen naar het oostfront. Oorlog betekende bittere
ellende, Siberische koude, gewonden, fluitende kogels, dood."
En zo komt de bedrogen jongeman tot inkeer..maar of dat hem nog baat?
In een nawoord vertelt de schrijver dat dit een echt gebeurd verhaal is,
misschien is niet alles een en dezelfde jongen overkomen, maar het zijn wel
ervaringen van Vlaamse (of Nederlandse) domme jongens. Vlamingen waren er
tussen de tien- en twintigduizend, die veelal een oneervolle dood stierven.
Ik ken de cijfers over Nederlanders niet.
Toch weer een andere kant van de oorlog, die in dit boekje voor de jeugd
kort en krachtig verteld wordt.
Vanaf 12 jaar
ISBN: 9031713899
Aantal pagina's: 120
Uitvoering: Paperback
Uitgever: Altiora n.v.
Marjo